Thursday, 21 December 2017





 
  ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಸೂಜಿಗಲ್ಲಿನಂತೆ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟ 
ಈರ್ ಮಾಸ್ತೆವ್ವ ನಾಟಕ




ಹೆಣ್ಣು, ಹೊನ್ನು, ಮಣ್ಣಿಗಾಗಿ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಸಖ್ಯಾಂತ ಹೋರಾಟಗಳು ನಡೆದಿರುವುದು ಇತಿಹಾಸದ ಸಂಗತಿಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸ್ನೇಹ, ಊರಿನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ, ಮಹಿಳೆಯರ ಮಾನ, ಗೌರವ ಕಾಪಾಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಹೇಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಅರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ ಘಟನೆಯನ್ನು ನೈಜವಾಗಿ ರಂಗದ ಮೇಲೆ ತರುವ ಮೂಲಕ ಹಿಂದಿನ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಮಾಸ್ತಿಕಲ್ಲು ಹಾಗೂ ವೀರಗಲ್ಲುಗಳ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಮತ್ತು ಅದರ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿ ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿನವರಿಗೆ ಅದರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ನಾಟಕದ ನಿರ್ದೇಶಕರ ಚಿಂತನೆ ಜಾಣ್ಮೆ ಮೆಚ್ಚುವಂತದ್ದ


 ಕಲೆಯ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಕಾರಗಳಿಗಿಂತ ನಾಟಕ ಪ್ರಕಾರ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ. ದೃಶ್ಯ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿರುವ ಈ ಕಲಾಪ್ರಕಾರಕ್ಕೆ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವುದು  ಒಂದು ಸವಾಲಿನ ಕೆಲಸವೇ ಸರಿ. ಉತ್ತಮ ಕಥಾ ಹಂದರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ಆ ನಾಟಕ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡಬಹುದು ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಈರ್ ಮಾಸ್ತೆವ್ವ ನಾಟಕ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ.
ತ್ಯಾಗ, ಬಲಿದಾನದ ಮೂಲಕ ಹೆಣ್ಣು ಹೇಗೆ ಅರ್ಪಣಾ ಮನೋಭಾವದಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ, ಆತ್ಮ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ  ಸಿಡಿದೆದ್ದು ನಿಂತು  ಊರಿನ ಘನತೆ, ಗೌರವವನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಾಳೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಅಷ್ಟೇ ಸರಳವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಜಾನಪದ ನಾಟಕ ಇದಾಗಿದೆ.
ಭದ್ರಾವತಿಯ ಶಾಂತಲಾ ಕಲಾ ವೇದಿಕೆ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ ನಿಮಿತ್ತ ಕುವೆಂಪು  ರಂಗಮಂದಿರದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿದ  ಒಂದು ವೀರ ಮಹಾಸತಿ ಕಲ್ಲಿನ ಕಥೆ ವ್ಯಥೆ ಆಧಾರಿತ ಈರ್‌ಮಾಸ್ತೆವ್ವೆ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಸೀಮೆಯ ಗ್ರಾಮ್ಯ ಸೊಗಡಿನ ಜಾನಪದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಾಟಕವಾಗಿದೆ. ಇದು  ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟಿದ್ದಲ್ಲದೆ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರದರ್ಶನ ಎಂಬ ಪ್ರಶಂಸೆಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಂದಲೂ ಪಾತ್ರವಾಯಿತು. ಕಲಾವಿದರು ಯಾವುದೇ ವೃತ್ತಿಪರ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ಇಲ್ಲದಂತೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ್ದನ್ನು ಶ್ಲಾಘಿಸಲೇಬೇಕು. ಸಂಭಾಷಣೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಪಾತ್ರಧಾರಿಗಳು ಸಹ ಆ ಭಾಗದ ಉಡುಗೆ ತೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ಹೊಸತನದ ಮದ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು.
ರುಂಡ ಬೆತ್ತಲೆಯಾಗಿ ಮುಂಡ   ಚಂಡಾಡೇ..ರಂಡೆಯೋರ್ವಳು ಬಂಡೆದ್ದ ಸದೆಬಡಿಯೇ. ಬೆಂಡೆದ್ದು ಮುಳುಗೀತೊ...! ಗುಂಡೆದ್ದು ತೇಲಿತೊ...! ಬಂಡೆದ್ದ ರುಂಡ ಕಡಿದು ಧೆರೆಗುರುಳಿತೋ....! ಇದು ಮುಳ್ಳಾವಿಗೆ ಜಂಗಮ ಹಾವಯ್ಯನ ಕಾರ್ಣೀಕ ನುಡಿ.
ಅಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವೀರ ವನಿತೆಯರು ಗ್ರಾಮದ ಉದ್ಧರಕ್ಕಾಗಿ ಅಥವ ಗಂಡಾತರಗಳನ್ನು ನೀಗಿಸಲು ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವೇ ಬಲಿ ನೀಡಿದುದರ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ವೀರ ಮಹಾಸತಿ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಊರ ಮುಂದಣ ಅಗಸೆಬಾಗಿಲುಗಳಲ್ಲಿ ನೆಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಇವುಗಳು ನಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ನೈಜ ಕುರುಹುಗಳಾಗಿವೆ. ಇಂತಹ ಕುರುಹುಗಳ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಸರ್ಕಾರದ ಯಾವುದೇ ಇಲಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಅಂತಹ ಸ್ಮಾರಕಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯವರಿಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ತ್ಯಾಗ ಬಲಿದಾನದ ಕುರುಹಾದ ವೀರ ಮಹಾಸತಿ ಕಲ್ಲುಗಳು ಇಂದು ಏನಾಗಿವೆ ಎನ್ನುವುದರ ಸಂಶೋಧನೆಗಿಳಿದ ವಿಧ್ಯಾರ್ಥಿನಿಗೆ ಹೆಳವರ ಗಿರಿಯಜ್ಜನಿಂದ ದೊರೆತ ಮಾಹಿತಿ ಏನು ಎನ್ನುವುದೇ ನಾಟಕದ ಕಥಾವಸ್ತುವಾಗಿದೆ.
ಹೆಣ್ಣು, ಹೊನ್ನು, ಮಣ್ಣಿಗಾಗಿ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಸಖ್ಯಾಂತ ಹೋರಾಟಗಳು ನಡೆದಿರುವುದು ಇತಿಹಾಸದ ಸಂಗತಿಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸ್ನೇಹ, ಊರಿನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ, ಮಹಿಳೆಯರ ಮಾನ, ಗೌರವ ಕಾಪಾಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಹೇಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಅರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ ಘಟನೆಯನ್ನು ನೈಜವಾಗಿ ರಂಗದ ಮೇಲೆ ತರುವ ಮೂಲಕ ಹಿಂದಿನ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಮಾಸ್ತಿಕಲ್ಲು ಹಾಗೂ ವೀರಗಲ್ಲುಗಳ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಮತ್ತು ಅದರ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿ ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿನವರಿಗೆ ಅದರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ನಾಟಕದ ನಿರ್ದೇಶಕರ ಚಿಂತನೆ ಜಾಣ್ಮೆ ಮೆಚ್ಚುವಂತದ್ದಾಗಿದೆ.
ಸಂಶೋಧನಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿ ಎ.ಎಂ.ನೇತ್ರಾವತಿ ಕುತೂಹಲದಿಂದ ಮಾಸ್ತಿಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಿ ಅದರ ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳುವ ಹಾಗೂ ಅದರ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಅರಿಯುವ ಮನೋಭಾವದ ಪರಿ ಇಂದಿನ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ. ಹೆಳವರ ಗಿರಿಯಜ್ಜನ ಮುದುಕನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕತ್ತಲಗೆರೆ ತಿಮ್ಮಪ್ಪ ತಮ್ಮ ಅಭಿನಯದ ಮೂಲಕ ವೃಧ್ಧನ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಜೀವ ತುಂಬಿದರು. ಕಥೆಯನ್ನು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿಧ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ನಾಟಕದೂದ್ದಕ್ಕೂ ತಿಳಿಸುವ ಶೈಲಿ ಅರ್ಥ ಪೂರ್ಣವಾಗಿದ್ದು,  ನಾಟಕವನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು.
         ಮಲ್ಲಯ್ಯಪುರದ ನಾಡಗೌಡ ಮಲ್ಲನ ಗೌಡನಾಗಿ ಅಪೇಕ್ಷಾ ಮಂಜುನಾಥ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಹಿರಿಯ ಗೌಡನಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಮಗ ವೀರನಗೌಡನಾಗಿ ಟಿ.ಲೋಕೇಶ್, ಶಿವದುರ್ಗದ ಯುವ ದೇಸಾಯಿ ಲಿಂಗಣ್ಣ ದೇಸಾಯಿಯಾಗಿ ಎಲ್.ವರದರಾಜು, ಲಿಂಗಣ್ಣ ದೇಸಾಯಿ ಸೋದರ ಸಂಬಂಧಿ ಗುರುಲಿಂಗ ದೇಸಾಯಿಯಾಗಿ ಎಂ.ವಿರುಪಾಕ್ಷಪ್ಪ, ಗುರುಲಿಂಗ ದೇಸಾಯಿ ಆಪ್ತ ಈರ‌್ಯನಾಗಿ ವಿರುಪಾಕ್ಷಯ್ಯ ಹಿರೇಮಠ್ ನಂಬಿಕಸ್ಥ ಭಂಟಬಾಗಿ ಮಾಡಿರುವ ಅಭಿನಯ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವಂತಿದೆ, ಮಲ್ಲನಗೌಡರ ಒಡನಾಡಿ ಆಪ್ತ ಗುರವಜ್ಜನಾಗಿ ವೈ.ಕೆ.ಹನುಮಂತಯ್ಯ, ವಾಡೇದ ಕರಣಿಕ ನರಸಪ್ಪಯ್ಯನಾಗಿ ಜಿ.ವಿ.ಸದಾಶಿವಪ್ಪ ನಾಟಕ ಕಥೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ತಮ್ಮ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿ ನಾಟಕ ನಿರಾಂತಕವಾಗಿ ಮುಂದುವರೆಯುವಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
      ಇನ್ನು ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ಮುಳ್ಳಾವಿಗೆ ಜಂಗಮ ಹಾವಯ್ಯನಾಗಿ ಬಸನಗೌಡ ಮಾಳಗಿ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಮುಳ್ಳಾವಿಗೆ ಮೇಲೆ ನಿಂತು ಹೇಳುವ ಭಾವಪೂರ್ಣ ಭಂಗಿ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಮನದಲ್ಲಿ  ಅಚ್ಚೊತ್ತುವಂತಿದೆ. ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅದು 3-4 ಭಾರಿ ಪುನರಾವರ್ತನೆಯಾಗಿದೆ. ಅವರ ಧ್ವನಿ ದೃಶ್ಯಕ್ಕೆ ಗಡಸುತನದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ಜನರಿಗೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಕಾರ್ಣಿಕದ ಜಂಗಮರ ನೆನೆಪನ್ನು ತರಿಸಿತು.
ಈರ‌್ಯಾನ ನಂಬಿಕಸ್ತ ಭಂಟರಾಗಿ ಹೆಚ್.ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ್ ಮತ್ತು ಚಿದಾನಂದ, ಓಲೆಕಾರ ತಲವಾರ ಸಂಕನಾಗಿ ಕಾ.ರಾ.ನಾಗರಾಜ್ ಚಿಕ್ಕ ಪಾತ್ರವಾದರೂ ಚೊಕ್ಕವಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಮಲ್ಲನ ಗೌಡರ ಮಗಳು ಮಲ್ಲವ್ವನಾಗಿ ದೀಪ್ತಿ ಶ್ರೀಹರ್ಷ  ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ನ್ಯಾಯ ಒದಗಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ಭಾವ ಪೂರ್ಣ ಅಭಿನಯ ಮಾಡಿದಲ್ಲದೆ ಕೊನೆಯ ಎರಡು ದೃಶ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ರೌದ್ರಾವತಾರದ ಭಾವಾಭಿನಯ, ವಿಕಟ ನಗೆ, ಆಂಗಿಕ ಅಭಿನಯ, ಸಭಿಕರ ಮನದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಕಾಲ ನೆನೆಪಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಜೊತೆಗೆ ತಾನೊಬ್ಬ ಸಮರ್ಥ ಮತ್ತು ಪರಿಪಕ್ವ ನಟಿ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಅವರು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದರು. ಇಡೀ ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಜೀವಕಳೆ ತುಂಬಿದ್ದೇ ಅವರ ಪಾತ್ರ.
       ಮಲ್ಲವ್ವನ ಅತ್ತಿಗೆ ನೀಲವ್ವನಾಗಿ ಮಮತಾ (ಸುನೀತಾ) ಗಿರೀಶ್ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ  ನ್ಯಾಯ ಒದಗಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ದೃಶ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸಿರುವುದು ನಾಟಕದ ಪ್ಲಸ್ ಪಾಯಿಂಟ್ ಎನ್ನಬಹುದು. 
ಈ ನಾಟಕದ ರಚನೆ, ವಿನ್ಯಾಸ, ಸಂಗೀತ, ನಿರ್ದೇಶನ ಎಸ್.ಜಿ.ಶಂಕರಮೂರ್ತಿ ಅವರದ್ದಾಗಿದ್ದು ಎಂದಿನಂತೆ ಅವರು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಅನುಭವವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಧಾರೆ ಎರೆದು ನಾಟಕದ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಗೆ ಕಾರಣಕರ್ತರಾಗಿದ್ದಾರೆ , ಬೆಳಕು ವಿನ್ಯಾಸ ಹೆಚ್.ಬಿ.ಉಮೇಶ್ ರಾವ್, ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೇಶನ ವಿರುಪಾಕ್ಷಯ್ಯ ಹಿರೇಮಠ ಅವರದು. ನಾಟಕದ ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲೂ ಸಂಭಾಷಣೆ, ಅಸ್ಪಷ್ಟ ಮಾತು, ಮೈಕ್ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಾಗಲಿಲ್ಲ. ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯನವನ್ನು (ಜಾನಪದ ಗೀತೆ) ಬಹು ಸುಂದರವಾಗಿ ಹಾಡಿದ್ದು, ಎಲ್ಲರೂ ಗುನುಗುನಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. 
ನಾಟಕವನ್ನು ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ನಟರು ತಮ್ಮ ಧ್ವನಿಯ ಮೂಲಕ ಅಭಿನಯಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ಇದರಿಂದ ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಕಳೆಕಟ್ಟುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕಲಾವಿದರು ಮಾತನಾಡದೆ ಕೇವಲ ಮಾತನಾಡುವಂತೆ ತುಟಿ ಚಲನೆ ಮಾಡಿದ್ದು ಕಂಡುಬಂದಿತು ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣದ ಪ್ರದರ್ಶನ ಹೊಸ ಬಗೆಯಾಗಿ ಗೋಚರಿಸಿತು. ಇದೊಂದನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಅನುಭವಿ ನಿರ್ದೇಶನ, ಕಲಾವಿದರು ಮೇಳೈಸಿದ ಪ್ರದರ್ಶನ ಇದಾಗಿತ್ತು.
.......................................
ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಓಡಲಿದೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್




ಒಬ್ಬ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ಜನಪರ ಕಾಳಜಿ ಇದ್ದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಯಾರು ಎಷ್ಟೇ ಅಡ್ಡಿ ಮಾಡಿದರೂ ಅದನ್ನು ಲೆಕ್ಕಕ್ಕೆ ತೆಗದುಕೊಳ್ಳದೆ ಜನೋಪಕಾರಿ ಅಥವಾ ಸಮಾಜಮುಖಿ ಕೆಲಸವನ್ನೇ ಮಾಡುುತ್ತಾನೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಇರುವುದು ಜನರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗಿದೆ. ಖಾಸಗಿ ಬಸ್‌ನವರ ದೌರ್ಜನ್ಯ, ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಯಿಂದ ಬೇಸತ್ತಿದ್ದ ಜನರಿಗೆ ಈಗ ಅವರ ಹಳ್ಳಿಗೂ ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್ ಸೌಲಭ್ಯ ಸಿಗಲು ನೆರವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಲ್ಪಿಸಿ ಎಂದು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಮನವಿಯನ್ನೆಲ್ಲ ಕಸದ ಬುಟ್ಟಿಗೆ ಎಸೆದು, ಖಾಸಗಿಯವರ ಪರ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಆರ್‌ಟಿಒ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ಇನ್ನಾದರೂ ತಮಗೆ ಸಂಬಳ ಕೊಡುವ ಸರ್ಕಾರದ ನಿಗಮವಾದ ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿ ಪರ ನಿಲ್ಲಬೇಕಿದೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿಗಮದ ಬಸ್ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಓಡಿಸಲು ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿಯವರೂ ಲಕ್ಷ್ಯ ವಹಿಸಬೇಕಿದೆ. 

ಜಿಲ್ಲೆಯ ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಕೆಎಸ್‌ಆರ್‌ಟಿಸಿ ಬಸ್‌ಗಳು ಸಂಚರಿಸಬೇಕೆನ್ನುವ ನಾಗರಿಕರ ಬೇಡಿಕೆ ಈಗ ಬಗೆಹರಿಯುವ ಹಂತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ. ಶಿವಮೊಗ್ಗದಲ್ಲಿ ನಿಗಮವು ವಿಭಾಗಿಯ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ ನಂತರ ಹೊಸ ಬಸ್‌ಗಳು ಬರಲಾರಂಭಿಸಿದ್ದು, ಮಾರ್ಗದ ಸರ್ವೆಯೂ ನಡೆದಿದೆ. ಮೊನ್ನೆ ಜರುಗಿದ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 49 ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಪರವಾನಿಗೆಯೂ ದೊರೆತಿದೆ.
ಖಾಸಗಿ ಬಸ್‌ನವರ ಆಟಾಟೋಪ, ದಬ್ಬಾಳಿಕೆ ಮತ್ತು ದೌರ್ಜನ್ಯದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯೇ ಇಲ್ಲ ಎನ್ನುವಂತಹ ವಾತಾವರಣ ದೂರವಾಗುವ ಸಂದರ್ಭ ಹತ್ತಿರ ಬಂದಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಅವರದ್ದೇ ದರ್ಬಾರ್ ಇದ್ದುದರಿಂದ ಬಾಯ್ಮುಚ್ಚಿ ಸಂಚರಿಸಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಇತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ ಬದಲಾವಣೆಯ ಸಮಯ ಬಂದಿದೆ. ಸೊರಬ, ಶಿಕಾರಿಪುರ ಮತ್ತು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಹಾಗೂ ಹೊನ್ನಾಳಿ ತಾಲೂಕಿನ ಸಾಕಷ್ಟು ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ನಿಗಮವು ಕೆಲವೇ ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಬಸ್ ಬಿಡಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದೆ. 
ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ತಾಲೂಕುಗಳ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಮಸ್ಯೆ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಪಡುತ್ತಿರುವ ಪಡಿಪಾಲನ್ನು ಹಲವರು ಎಳೆಎಳೆಯಾಗಿ ಬಿಚ್ಚಿಟ್ಟಾಗ ಖಾಸಗಿಯವರ ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯದಿಂದ ಆಗುತ್ತಿರುವ ತೊಂದರೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ ಸ್ವತಃ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಯವರೇ ದಂಗುಬಡಿದಂತಾದರು. ನಿಗಮದ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣದೊಳಕ್ಕೆ ಬಸ್ ಬಾರದಂತೆ ತಡೆಯುವ, ಹಲ್ಲೆ ನಡೆಸುವ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಏಜೆಂಟರ ವಿರುದ್ದ ದೂರು ನೀಡಿದರೂ ದಾಖಲಿಸಿದೆ ಅವರ ಪರ ನಿಂತಿದ್ದಕ್ಕೆ ಶಿಕಾರಿಪುರ ಮತ್ತು ಶಿರಾಳಕೊಪ್ಪ ಪೊಲೀಸರ ಬಗ್ಗೆ ಬೇಸರ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿಯೇ ನಿಗಮಕ್ಕೆ ಬಸ್ ಓಡಿಸಲು ಪರವಾನಿಗೆ ದೊರೆಯಿತು. ಜನಪರ ಕಾಳಜಿಗೆ ಕೊನೆಗೂ  ಜಯ ಸಿಕ್ಕಿತು.
ಸುಮಾರು ನಾಲ್ಕಾರು ವರ್ಷದಿಂದ ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್ ಸೌಲಭ್ಯ ಬೇಕೆಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಮನವಿ ಕೊಡುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರು. ಸಾರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಖಾಸಗಿಯವರ ಪರ ನಿಂತು ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಮೂಲೆಗೆಸೆಯುತ್ತ, ಮರುಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರೆ ಸಬೂಬು ಹೇಳುತ್ತ ಕಾಲಕಳೆದರು. ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿ ಬಳಿ ಬಸ್‌ಗಳು ಇಲ್ಲದ್ದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಿದಂತಾಗಿತ್ತು. ಯಾವಾಗ ವಿಭಾಗೀಯ ಕಚೇರಿ ಆರಂಭವಾಯಿತೋ ಅಗ ಎಚ್ಚೆತ್ತ ಖಾಸಗಿಯವರು ಇನ್ನು ತಮ್ಮ ಬುಡಕ್ಕೇ ನೀರು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂದರಿತು ಪರವಾನಿಗೆ ಕೊಡದಂತೆ ಮಾಡಲು ಶತಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರು. ಇಲ್ಲಸಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಕೊಟ್ಟರು. ಖಾಸಗಿಯವರು ಬೀದಿಪಾಲಾಗುತ್ತಾರೆ. ಅವರನ್ನು ನಂಬಿಕೊಂಡ ಸಾವಿರಾರು ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳು ಕೆಲಸವಿಲ್ಲದೆ ಅತಂತ್ರತರಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದೆಲ್ಲ ಮಾತನಾಡತೊಡಗಿದರು. 
 ಈಗ ಆರ್‌ಟಿಒ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಏನೂ ಮಾಡದಂತಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳೂ ಹೊಸ ಬಸ್‌ಗಳು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿವೆ. ಹೊಸ ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ಪರವಾನಿಗೆ ಕೊಡಲೇಬೇಕಿದೆ. ಜನರಿಗೆ ಅನುಕೂಲ ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಸದುದ್ದೇಶ ಇರುವ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಖಾಸಗಿಯವರ ಲಾಬಿಗೆ ಸೊಪ್ಪು ಹಾಕದಿರುವುದು ಅವರನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಆತಂಕಕ್ಕೆ ನೂಕಿದೆ. ಹೊಸ ಬಸ್‌ಗಳು ಸಂಚಾರ ಆರಂಭಿಸಿದರೆ ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಭಾಗದವರು ಅದನ್ನು ಸದುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕಿದೆ.
ಖಾಸಗಿಯವರು ಎಷ್ಟೋ ಪರವಾನಿಗೆ ಪಡೆದು ಬಸ್‌ನ್ನೇ ಓಡಿಸದಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಸಿಟ್ಟಿಗೆದ್ದು, ಅವರನ್ನು ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ನೀವೂ ಸೌಕರ್ಯ ಕೊಡಲ್ಲ, ನಿಗಮಮದವರೂ ಕೊಡಬಾರದು ಎಂದರೆ ಏನರ್ಥ ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದೊಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಎನ್ನಬಹುದಾಗಿದೆ. ಸೊರಬ ಮತ್ತು ಶಿಕಾರಿಪುರ ಗ್ರಾಮಾಂತರದವರು ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಬವಣೆಗೆ ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿ ಇನ್ನಾದರೂ ಪರಿಹಾರ ಕೊಡಬೇಕಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಈ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಕೆಲವು ದೂರದ ಊರುಗಳಿಗೆ ಬಸ್ ಓಡಿಸಲೂ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಣಿಪಾಲ, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ, ರಾಣೆಬೆನ್ನೂರು, ಹಾನಗಲ್, ಬೆಂಗಳೂರು, ಶಿರಸಿಗೆ ತೆರಳುವವರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗಲಿದೆ. ನೂರಾರು ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಶಿವಮೊಗ್ಗಕ್ಕೆ ಬಂದು ಇನ್ನೊಂದು ಬಸ್ ಏರಿ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡುವುದು ತಪ್ಪಿದಂತಾಗಲಿದೆ.
ಈಗಾಗಲೇ ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿಯವರು ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ, ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಗ್ರಾಮಾಂತರದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಬಸ್ ಓಡಿಸಲಾರಂಭಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಗ್ರಾಮಗಳಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಬಸ್ ಸೌಕರ್ಯ ಇಲ್ಲದಿರುವುದನ್ನು ಮನಗಂಡು ಅಲ್ಲಿಗೂ ಬಸ್ ಸೌಕರ್ಯ ಕಲ್ಪಿಸಿದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಸುಲಭದಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ಬಂದು ಕೆಲಸ ಮುಗಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಇನ್ನಾದರೂ ನೆಪ ಹೇಳಿ ಜನರನ್ನು ದೂರವಿಡದೆ ಅವಶ್ಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಬಸ್ ಸೌಕರ್ಯವನ್ನು  ನೀಡುವ ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಬೇಕು. ಖಾಸಗಿಯವರಿಗೆ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಮೂಲಕ ಪೈಪೋಟಿ ನೀಡಿ ಉತ್ತರ ಕೊಡಬೇಕು ಮತ್ತು ಇದೇ ವೆಳೆ ಉತ್ತಮ ಸೇವೆಯ ಮೂಲಕ ಜನರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಗೆಲ್ಲಬೇಕಿದೆ.
......................................

Monday, 18 December 2017

ಕವಿಗೋಷ್ಠಿ, ಸನ್ಮಾನಕ್ಕೆ ನೂಕುನುಗ್ಗಲು! 
  ಜಿಲ್ಲಾ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಅವಾಂತರಗಳು* 91 ಕವಿಗಳು, 77 ಸನ್ಮಾನಿತರು!



ಸಿಕ್ಕಿದ್ದೇ ಅವಕಾಶ ಎಂದು ವೇದಿಕೆ ಏರುವವರು ಜಾಸ್ತಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಅವಕಾಶಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಕೆಲವರು ಕಾದು ಕುಳಿತಿರುತ್ತಾರೆ. ನಾಡಿದ್ದು ನಡೆಯುವ ಸಮ್ಮೇಳನ ಇಂತಹ ಎಡವಟ್ಟುಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಜಿಲ್ಲಾ ಸಮಿತಿ ಅಸ್ತಿತ್ವಲ್ಲಿದೆಯೇ, ಅಥವಾ ಕಣದ ಕೈ ಇದನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದೆಯೇ ಎನ್ನುವ ಅನುಮಾನ ಉಂಟಾಗುವಂತಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಸನ್ಮಾನ, ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಗೆ ಯಾವ ಮಾನದಂಡ, ಅರ್ಹತೆ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ನಿಮಗೆ ವಶೀಲಿ, ಲಾಬಿ, ಜಾತೀಯತೆ ಮಾಡುವುದು ತಿಳಿದಿದ್ದರೆ ನೀವೂ ಸನ್ಮಾನಿತರಾಗಬಹುದು, ಕವಿಗಳಾಗಬಹುದು, ಅಥವಾ ಎರಡರಲ್ಲೂ ಅವಕಾಶ ಗಿಟ್ಟಿಸಬಹುದು. ಹೀಗಿದೆ ನಮ್ಮ ಜಿಲ್ಲಾ ಕಸಾಪ ಸಮಿತಿ!


ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ ಎಂದರೆ ಜಾತ್ರೆ ಎಂಬ ವ್ಯಂಗ್ಯೋಕ್ತಿ ಇದೆ. ಇದನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಎಲ್ಲ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳೂ ಸಾಬೀತು ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಬಂದಿವೆ. ಜಿಲ್ಲಾ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ ಡಿ. 18 ಮತ್ತು 19ರಂದು ನಗರದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಹೊಸ ಚಿಂತನೆಗಳ ಮತ್ತು ಪ್ರಬುದ್ಧ ವಿಚಾರಗಳ ಗೋಷ್ಠಿಗಳನ್ನು  ಮಾಡಬೇಕೆಂಬ ಕಲ್ಪನೆಯೇ ಸಮಿತಿಗೆ ಇಲ್ಲವೆನ್ನುವುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ.
ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರವೂ ನಿಂತ ನೀರಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಕೊಳ್ಳಲು ನಾವು ಇನ್ನೂ ಸಿದ್ಧರಿಲ್ಲ. ಜಿಲ್ಲಾ ಕಸಾಪ  ಮಾತ್ರ ಹೊಸತನಕ್ಕೆ ತನ್ನನ್ನು ತೆರೆದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ, ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಯತ್ನವನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ. ಅಪ್ಪ ನೆಟ್ಟ ಮರಕ್ಕೆ ನೇಣು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುವ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದೆ. ರಾಜ್ಯ ಕಸಾಪ ಕೊಡುವ ಹಣವನ್ನು ಖರ್ಚು ಮಾಡಬೇಕೆಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಸಮ್ಮೇಳನ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. 
ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲಾ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನಿಸುವುದಾದರೆ, ಎರಡು ದಿನದ ಈ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಂಗಭೂಮಿ, ಜನಪದರ ಬದುಕು ಮತ್ತು ಬವಣೆ ಹಾಗು ಸಾಹಿತ್ಯದ ನೆಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಗೋಷ್ಠಿ ಏರ್ಪಡಿಸಿರುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಒಳ್ಳೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ. ಇದರ ಹೊರತಾಗಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಜೊತೆ ಸಂವಾದ, ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಬದುಕು-ಬರಹ ಗೋಷ್ಠಿಯನ್ನಿಡಲಾಗಿದೆ. ಕಸಾಪದಲ್ಲಿ ಇಂತಿಂತಹ ಗೋಷ್ಠಿ ಇರಲೇಬೇಕೆಂಬ ಶಾಸನವೇನಾದರೂ ಇದೆಯೇ ಎಂಬ ಅನುಮಾನ ಮೂಡುವಂತಾಗಿದೆ. ಎರಡು ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಯ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇತ್ತೇ ಎನ್ನುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ.
 ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಎಷ್ಟು ಗೊತ್ತೇ? ಬರೋಬ್ಬರಿ 91. ಜಿಲ್ಲೆ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕವಾಗಿ ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಸಂಪದ್ಭರಿತವಾದುದು. ಈ ಛಾಪನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡೇ ಇಂದಿಗೂ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ ಎನ್ನುವುದರಲ್ಲಿ ಅನುಮಾನವೇ ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ ಬರಬರುತ್ತ ಪ್ರಬುದ್ಧ ಸಾಹಿತಿಗಳಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಬೆರಳೆಣಿಕೆಯಷ್ಟಿದೆ. ತೋಚಿದ್ದನ್ನೆಲ್ಲ ಗೀಚಿದವರೆಲ್ಲ ಕವಿಗಳಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಮಾತ್ರ ದುರಂತವೇ ಸರಿ. ಬರೆದಿದ್ದೆಲ್ಲ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಥವಾ ಕವಿತೆ ಆಗದು. ಇದನ್ನು ಸಮಿತಿ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಕಿತ್ತು. ಸಶಕ್ತ ಕವನಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿ ಎರಡೂ ಗೋಷ್ಠಿಗಳಿಂದ ಗರಿಷ್ಠ 30 ಕವಿಗಳಿಗೆ ಆಹ್ವಾನ ಕೊಡಬಹುದಿತ್ತು.
ಇಲ್ಲಿ ಕವನವನ್ನು ಅಳೆದು ತೂಗಿ ನೋಡುವವರೇ ಇಲ್ಲ.  ಅದನ್ನು ವಿಮರ್ಶಿಸುವವರಿಲ್ಲ. ಓದಿದ ಕವನಕ್ಕೆ ಚಪ್ಪಾಳೆ ಬಂದರಾಯಿತು. ಚಪ್ಪಾಳೆ ಬಾರದಿದ್ದರೆ ಚಪ್ಪಾಳೆ ಹೊಡೆದು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿ ಎಂದು ನಿರೂಪಕರು ಹೇಳಿದರೆ ಒಂದಷ್ಟು ಚಪ್ಪಾಳೆ ಬಂದೇ ಬರುತ್ತದೆ. ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಯ ಮಹತ್ವವನ್ನೇ ನಾಶ ಮಾಡುವ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಂದು ನಿಂತಿದ್ದೇವೆ. ಇನ್ನೂ ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ, ಜಿಲ್ಲಾ ಮತ್ತು ತಾಲೂಕು ಸಮಿತಿಯ ಪದಾಧಿಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕರು ಕವಿಗಳಾಗಿ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಿಗೂ ಇಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಎಲ್ಲಿಗೆ ಬಂತು ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಯ ಅವಸ್ಥೆ? ಎರಡು ಕವಿಗೋಷ್ಠಿ ಮಾಡಿದ್ದೇ ತಪ್ಪು. ಒಂದೇ ಕವಿಗೋಷ್ಠಿ ಸಾಕಿತ್ತು.
ಇನ್ನು ಸಮ್ಮೇಳನದ ಸಮಾರೋಪಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆ ಸನ್ಮಾನ ಸಮಾರಂಭ ಏರ್ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸನ್ಮಾನಿತರ ಸಂಖ್ಯೆಯೇ 77. ಇವರಲ್ಲಿ ಎಂತೆಂತಹ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದವರಿದ್ದಾರೆಂದು ಮಾತ್ರ ಕೇಳಬೇಡಿ. ಆಹ್ವಾನ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಸಾಧನೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಹಾಗೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ. ಕನಿಷ್ಠ ತಾಲೂಕಿಗೆ ಇಬ್ಬರಂತೆ ಗರಿಷ್ಠ ಒಟ್ಟೂ 20 ಜನರನ್ನು ಸನ್ಮಾನಿಸಬಹುದಿತ್ತು. ಕೆಲವರು ಸನ್ಮಾನದಲ್ಲೂ, ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲೂ ತೂರಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ವಸ್ತುಸ್ಥಿತಿ ಹೀಗಿರುವಾಗ ಜಿಲ್ಲಾಧ್ಯಕ್ಷರು ಸನ್ಮಾನ ಮತ್ತು ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಗೆ ಮಾನದಂಡ ಏನೆನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸಬೇಕಿದೆ. 
ಈ ರೀತಿ ವಶೀಲಿ, ಪ್ರಭಾವ, ಜಾತಿ ವ್ಯಾಮೋಹದಿಂದ ಯಾರ್ಯಾರೋ ವೇದಿಕೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವಮತಹ ಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗಬಾರದಿತ್ತು. ಹೊಸ ಮುಖಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಕೆಲಸವೇನೋ ಒಳ್ಳೆಯದು. ಆದರೆ ಆ ಮುಖಗಳು ನಿಜಕ್ಕೂ ಮುಖಗಳೇ ಅಥವಾ ಮುಖವಾಡಗಳೇ ಎನ್ನುವುದನ್ನೂ ಗಮನಿಸಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಜಿಲ್ಲಾಧ್ಯಕ್ಷರು ವಿಮರ್ಶೆ ಮಾಡದೆ ಯಾವುದನ್ನೂ ಒಪ್ಪಬಾರದು. ಯಾರದ್ದೋ ಒತ್ತಾಯಕ್ಕೆ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ವೇದಿಕೆ ಹತ್ತಿಸುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೆ ಕೆಟ್ಟ ಹೆಸರು ಬರುವುದು ಜಿಲ್ಲಾ ಸಮಿತಿಗೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು.
ಈ ರೀತಿಯ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳು ನಡೆಯದೇ ಇದ್ದರೂ ಜನರೇನೂ ಪ್ರಶ್ನಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲೋ ಕೆಲವರು ಈ ಜಾತ್ರೆಯ ಮೋಜು ಅನುಭವಿಸಲೆಂದೇ ಇರುವವರು ಮಾತ್ರ ಪ್ರಶ್ನಿಸಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಜಿಲ್ಲಾಧ್ಯಕ್ಷರು ಮಾನದಂಡವಿಲ್ಲದೆ ಯಾವ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನೂ ಮಾಡಬಾರದು. ಕೆಟ್ಟ ಹೆಸರು ಬಂದರೆ ಅದನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾದವನು ತಾನು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕು. ಇನ್ನು ಮುಂದಾದರೂ ಇಂತಹುದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಕೊಡದೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಾನದಂಡ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ ಹೆಸರಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ನಡೆಯಲು ಅವಕಾಶ ಕೊಡಬೇಕಿದೆ.
..................................

Friday, 15 December 2017

ಜಿಲ್ಲಾ ಜೆಡಿಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಭಿನ್ನರಾಗ
* ಜಿಲ್ಲಾಧ್ಯಕ್ಷರ ನಿರ್ಧಾರಗಳಿಗೆ ಬೇಸರ* ವಲಸೆ ಬಂದವರಿಗೆ ಮಣೆ 


  ಜಿಲ್ಲಾ ಜೆಡಿಎಸ್ ಇನ್ನೇನು ಬಲಿಷ್ಠವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಉತ್ತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಘಟನೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದುಕೊಳ್ಳುವ ವೇಳೆಯೇ ಭಿನ್ನರಾಗ ಮೂಡಿದೆ. ಶಿವಮೊಗ್ಗ ನಗರ ಘಟಕದ ವಿಸರ್ಜನೆ ಸಂಬಂಧ ಜಿಲ್ಲಾಧ್ಯಕ್ಷ ನಿರಂಜನ್ ವಿರುದ್ಧ ಹಲವರು ಕಿಡಿಕಾರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಯಾರನ್ನೂ ವಿಶ್ವಾಸಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳದೆ, ತಮಗೆ ಅಧಿಕಾರವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ವಿಸರ್ಜನೆ ಮಾಡಿ ವಿವಾದವನ್ನು ಮೈಮೇಲೆ ಎಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದನ್ನು ಸರಿಮಾಡಲು ಮತ್ತೆ ರಾಜ್ಯ ನಾಯಕರೇ ಧಾವಿಸುವಂತಾಗಿದೆ. ಒಂದೆಡೆ ಶಾಸಕ ಮಧು ಬಂಗಾರಪ್ಪ ಮತ್ತು ಶಾಸಕಿ ಶಾರದಾ ಪೂರ‌್ಯಾ ನಾಯ್ಕ್ ಏಕತೆಗೆ ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಇಂತಹ ವಿಚಿತ್ರ ನಿರ್ಧಾರದಿಂದ ಅವರೂ ಸಹ ರೋಸಿಹೋಗಿದ್ದಾರೆ.



ಜಿಲ್ಲಾ ಜೆಡಿಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ವಿದ್ಯಮಾನ ಬೇಸರ ಉಂಟು ಮಾಡಿದೆ. ಇದು ಪಕ್ಷದ ಸಂಘಟನೆಗೆ ಧಕ್ಕೆ ಉಂಟು ಮಾಡಲಿದೆ. ಹಿರಿಯ ಮುಖಂಡರೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆಸಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಶಮನ ಮಾಡಲಾಗುವುದು.  ನಗರ ಸಮಿತಿಯ ವಿಸರ್ಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ತಮಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಯಿಲ್ಲ. ಪಕ್ಷದ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಸಮಸ್ಯೆ ಪರಿಹಾರಕ್ಕೆ ಕ್ರಮಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುವುದು
ಎಂ.ಶ್ರೀಕಾಂತ್  - ಜೆಡಿಎಸ್  ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ



ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಭಿನ್ನಮತವೂ ಇಲ್ಲ. ಸುಬ್ಬೇಗೌಡರನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಪದಾಧಿಕಾರಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ನರಸಿಂಹಮೂರ್ತಿ 80ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಜನತಾಪಕ್ಷದಲ್ಲೇ ಇದ್ದರು. ಅವರು ವಲಸಿಗರಲ್ಲ. ಪಕ್ಷ ನಡೆಸಲು ಸಮರ್ಥರು ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅವರನ್ನು ನೇಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ದುರುದ್ದೇಶವೂ ಇಲ್ಲ. ಎಲ್ಲವೂ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ. ಸಂಘಟನೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.
- ನಿರಂಜನ್, ಜಿಲ್ಲಾಧ್ಯಕ್ಷ  

 ಜೆಡಿಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾಧ್ಯಕ್ಷರ ವಿರುದ್ಧ ಅವರು ಆಯ್ಕೆಯಾದ ದಿನದಿಂದಲೂ ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಅಸಮಾಧಾನ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಅವರ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿ ಬಗ್ಗೆ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಇರಲಿ, ನಾಯಕರಿಗೂ ಸಮಾಧಾನವಿಲ್ಲ. ಅವರ ಕೆಲವೊಂದು ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಒಮ್ಮಿಂದೊಮ್ಮೆಗೆ ಪ್ರಕಟವಾಗಿ ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಅಂತಃಕಲಹಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಇದಕ್ಕೊಂದು ತಾಜಾ ಉದಾಹರಣೆ ಮೊನ್ನೆಯಷ್ಟೇ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ನಗರಾಧ್ಯಕ್ಷ ಎ.ಟಿ. ಸುಬ್ಬೇಗೌಡ ಅವರನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದ್ದು. ಸುಬ್ಬೇಗೌಡ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಕೇವಲ ಮೂರು ತಿಂಗಳಾಗಿತ್ತು. ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲದ ಏಕಾಏಕಿ ಅವರನ್ನು ತೆಗೆದು ಹಾಕಿ ಆ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ನಗರಪಾಲಿಕೆ ಸದಸ್ಯ  ನರಸಿಂಹಮೂರ್ತಿ (ಬಾಬಣ್ಣ) ಅವರನ್ನು ತಂದು ಕೂಡ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರಿಗೆ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕವೂ ಆಗಿಹೋಗಿದೆ. ನಾಯಕರನ್ನು ವಿಶ್ವಾಸಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳದೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರೆ ಅದು ಭಿನ್ನಮತದ ಆರಂಭಕ್ಕೆ ಕಹಳೆ ಊದುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವ ವಿಚಾರ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದವರಂತೆ ಜಿಲಾಧ್ಯ್ಯಕ್ಷ ನಿರಂಜನ್ ಅವರು ನಿರ್ಣಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದು ಪಕ್ಷದ ಸಂಘಟನೆ ಮೇಲೆ ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಲಿದೆ.
 ಸುಬ್ಬೇಗೌಡ ಅವರು ಉತ್ತಮ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲೇ ಇದ್ದರು. ಮನೆಮನೆಗೆ ತಮ್ಮ ಆಪ್ತರು ಮತ್ತು ವಾರ್ಡಿನ ಜೆಡಿಎಸ್ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ತೆರಳಿ ಸಂಘಟನೆ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಕೈ ಹಾಕಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಇದೇ ಅವರಿಗೆ ಮುಳುವಾದಂತಿದೆ. ಸುಬ್ಬೇಗೌಡರನ್ನು ಕೇಳಿದರೆ ಕಾರಣ ತಮಗೆ ತಿಳಿದೇ ಇಲ್ಲ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ನಿರಂಜನ್ ಅವರು ಕಾರಣ ನೀಡಿ ಅಥವಾ ಅವರಿಗೆ ಉನ್ನತ ಹುದ್ದೆ ನೀಡಿ ಕೆಳಗಿಳಿಸಬಹುದಿತ್ತು. ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಕೆಲವು ಆಪ್ತರ  ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ಈ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆಂಬ ಮಾತು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ. ಸುಬ್ಬೇಗೌಡ ಅವರು ಈ ಬಗ್ಗೆ ರಾಜ್ಯಾಧ್ಯಕ್ಷ ಎಚ್.ಡಿ. ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಅವರಿಗೂ ದೂರು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದನ್ನು ಶಾಸಕ ಮಧು ಬಂಗಾರಪ್ಪ ಮೂಲಕ ಶಮನಗೊಳಿಸುವುದಾಗಿ ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಭರವಸೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರಂತೆ. ಆದರೆ ಸುಬ್ಬೇಗೌಡ ಮಾತ್ರ ನಾಯಕರ ವರ್ತನೆಯಿಂದ ರೋಸಿಹೋಗಿದ್ದಾರೆ.
ಪಕ್ಷದ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಇಚ್ಛೆಯಿಲ್ಲದವರೇ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ, ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಸಂಘಟನೆ ಮಾಡುವವರೇ ಇಲ್ಲವಾದ ಇಂದಿನ ದಿನಮಾನದಲ್ಲಿ ಅಂತಹವರನ್ನೇ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಮುಂದಾದವರನ್ನೇ ಕೈಬಿಟ್ಟರೆ ಪಕ್ಷದ ಗತಿಯೇನು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ನಿರಂಜನ್ ಯೋಚಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ಅವರಿಗೆ ರಾಜ್ಯ ಪದಾಧಿಕಾರಿ ಹುದ್ದೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಿನ್ನೆ ಸಮಜಾಯಿಶಿ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಹುದ್ದೆ ಕೊಟ್ಟ ಬಗ್ಗೆ ಅವರಿಗೆ ಮೊದಲೇ ತಿಳಿಸಬೇಕಿತ್ತಲ್ಲವೇ. ಅವರನ್ನು ತಣಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಈಗ ಹುದ್ದೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ.
ನರಸಿಂಹಮೂರ್ತಿ ಪಕ್ಷೇತರರಾಗಿ ಪಾಲಿಕೆಗೆ ಗೆದ್ದುಬಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಬೆಂಬಲಿಸಿದ್ದರು. ಆನಂತರ ಬಿಜೆಪಿ ಸೇರಿದರು. ಅಲ್ಲಿಯೂ ಸೇರಿಬರದೆ ಮತ್ತೆ ಸ್ವತಂತ್ರರಾದರು. ಕೆಲವು ತಿಂಗಳ ಹಿಂದೆಯಷ್ಟೇ ಪಕ್ಷ ಸೇರಿದವರು. ಅವರಿಗೆ ಈಗ ನಗರ ಘಟಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಸ್ಥಾನ. ಹೇಗಿದೆ ನೋಡಿ ರಾಜಕೀಯ! ವಲಸೆ ಬಂದವರಿಗೆ ಮೂರ್ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳಲ್ಲೇ ಹುದ್ದೆ ಕೊಡುವುದಾದರೆ  ಮೂಲ ಕಾಯಕರ್ತರಿಗೇನು ಬೆಲೆ ಬಂತು? ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮೂಲ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಸಾಕಷ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಅವರನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡದೆ ವಲಸೆ ಬಂದವರಿಗೆ ಮಣೆ ಹಾಕಿದರೆ ಸಂಘಟನೆಯಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನು ಮುಂದುವರೆದರೆ ಬೇಸರದಿಂದ ಪಕ್ಷವನ್ನೂ ತೊರೆಯಬಹುದು. ಈ ವಿಚಾರ ನಿರಂಜನ್ ಅವರಿಗೆ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲವೇ?
ಈಗ ಅವರು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಅನಾಹುತದಿಂದ ಖಂಡಿತ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ನಷ್ಟವಾಗಲಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಸುಬ್ಬೇಗೌಡರ ಜೊತೆ ಇದ್ದಷ್ಟು ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಮೂರ್ತಿ ಜೊತೆ ಇಲ್ಲ. ಸುಬ್ಬೇಗೌಡ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಅಸಮಾಧಾನ ಹೊರಹಾಕಿದ್ದರು. ಆಗ ಹಾಜರಿದ್ದು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ್ದ ಪಾಲಿಕೆ ಸದಸ್ಯರಾದ ನಾಗರಾಜ ಕಂಕಾರಿ ಮತ್ತು ಫಾಲಾಕ್ಷಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ನಿರಂಜನ್ ಕರೆದ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲೂ ಹಾಜರಿದ್ದು ತಮ್ಮ ದ್ವಂದ್ವ ನಿಲುವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಒಂದೇ ಹುದ್ದೆ ಎನ್ನುವ ನಿರಂಜನ್, ಮೂರ್ತಿ ಪಾಲಿಕೆ ಸದಸ್ಯ ಎನ್ನುವುದು ಗೊತ್ತಿದ್ದೂ ನಗರಾಧ್ಯಕ್ಷ ಸ್ಥಾನ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದರರ್ಥ ಏನೆನ್ನುವುದನ್ನು ಊಹಿಸಬಹುದು. ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲೀಮರು ಸಾಕಷ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಿಗೆ ಹುದ್ದೆ ಕೊಡಬಹುದಿತ್ತು ಎಂಬ ಮಾತು ಸಹ ಕೇಳಿಬರತೊಡಗಿದೆ. ಶಿವಮೊಗ್ಗ ನಗರ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಮತದಾರರ ಸಂಖ್ಯೆ 60 ಸಾವಿರದಷ್ಟಿದೆ. ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದವರನ್ನು ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದರೆ ಮುಂದಿನ ವಿಧಾನಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷದ ಮತಗಳಿಕೆಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗುತ್ತಿತ್ತೇನೋ. ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಪರಿಣಾಮ ಮುಂದಿನ ತಿಂಗಳ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಗೊತ್ತಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಪಕ್ಷದ ಕೆಲವು ಮುಖಂಡರೇ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಈಗ ಚುನಾವಣಾ ಹೊಸ್ತಿಲಿನಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ನಾಯಕರನ್ನು ವಿಶ್ವಾಸಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಪಕ್ಷವನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಸಬೇಕಾಗಿದ್ದ ನಿರಂಜನ್, ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ಅಸಮಾಧಾನ ಸ್ಫೋಟಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಅವರಿಗೆ ನುಂಗಲಾರದ ಬಿಸಿ ತುಪ್ಪವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸಂಘಟನೆಗೆ ತೀವ್ರ ಹಿನ್ನೆಡೆಯಾಗಲಿದೆ. ಪಕ್ಷಾಂತರಕ್ಕೆ ನಾಂದಿಯಾಗಲೂಬಹುದು. 
........................

Friday, 1 December 2017


ನಗರಕ್ಕೆ ಪೊಲೀಸ್ ಕಮಿಷನರೇಟ್?


 ಶಿವಮೊಗ್ಗ- ಭದ್ರಾವತಿ ಸೇರಿಸಿ ಪೊಲೀಸ್ ಕಮಿಷನರೇಟ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಎಲ್ಲ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ. ಅಪರಾಧ ಕೃತ್ಯ ಒಂದೇ ಸಮನೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ. ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ವರಿಷ್ಠ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರಿಂದಲೇ ಇವುಗಳನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಉಳಿದ ತಾಲೂಕುಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯತ್ತ ಗಮನಹರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಮಿಷನರೇಟ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ಚಿಂತನೆ ನಡೆದಿದೆ. ಸ್ವತಃ ಎಸ್‌ಪಿ ಅಭಿನವ್ ಖರೆ ಅವರೇ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ.




 ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರು, ಮೈಸೂರು, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ- ಧಾರವಾಡ, ಬೆಳಗಾವಿ ಮತ್ತು ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸ್ ಕಮಿಷನರ್ ಕಚೇರಿ ಇದೆ. ಶಿವಮೊಗ್ಗ- ಭದ್ರಾವತಿ ಈ ಎರಡೂ ನಗರಗಳ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಾಪಾಡುವುದೇ ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸರಿಗಿರುವ ದೊಡ್ಡ ತಲೆನೋವು. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಉಳಿದ ತಾಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಸ್ಥಿತಿ ಇಲ್ಲ


* ದತ್ತಾತ್ರೇಯ ಹೆಗಡೆ


ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಪರಾಧ ಕೃತ್ಯಗಳು ನಡೆಯುವ ಎರಡನೆಯ ಜಿಲ್ಲೆ ಎಂಬ ಕುಖ್ಯಾತಿ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದೆ. ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರಕ್ಕೆ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸ್ ಆಯುಕ್ತರ (ಕಮಿಷನರ್) ಕಚೇರಿ ಇದೆ. ಶಿವಮೊಗ್ಗದಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ವರಿಷ್ಠರ ಕಚೇರಿಯಿದ್ದು. ಎಸ್‌ಪಿಯವರೇ ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅಪರಾಧ ಕೃತ್ಯಗಳು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಸಮನೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ. ದಕ್ಷ ಎಸ್ಪಿ ಆಗಮಿಸಿದರೂ ಸಹ ನಿಗ್ರಹ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಒಂದೆಡೆ ಕೊಲೆ, ಸುಲಿಗೆ, ಕಳ್ಳತನ, ಜೂಜು, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ರೌಡಿಸಂ, ಮಗದೊಂದೆಡೆ, ಮಾಫಿಯಾಗಳ ಹಾವಳಿ. ಇವೆಲ್ಲಕ್ಕೂ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕುವುದು ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸರಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ.
ಹಾಲಿ ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ವರಿಷ್ಠರಾಗಿರುವ ಅಭಿನವ್ ಖರೆ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಮತ್ತು ಭದ್ರಾವತಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಪೊಲೀಸ್ ಕಮೀಷನರ್ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ತೆರೆಯುವ ಬಗ್ಗೆ ರೂಪುರೇಶೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಈ ಎರಡೂ ನಗರಗಳು ಅಪರಾಧಿಗಳ ತವರು ಎಂಬಂತಾಗುತ್ತಿವೆ. ಇಲಾಖೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಭದ್ರಾವತಿಯಲ್ಲಿ ಕಳ್ಳರು, ಪುಂಡರು, ಅಕ್ರಮ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ನಗರಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಕಮಿಷನರೇಟ್ ತೆರೆದರೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕುವುದು ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದ ಎಂಬ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವ ಎಸ್‌ಪಿಯವರು ಇದಕ್ಕೆ ಮುನ್ನುಡಿ ಬರೆಯಲಾರಂಭಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಮೊದಲೇ ಕೋಮು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರದೇಶ ಎಂದು ಈ ಎರಡೂ ನಗರಗಳಿಗೆ ಹಣೆಪಟ್ಟಿ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಚಾರಗಳಿಗೆ ನಡೆಯುವ ಗಲಭೆ, ಗಲಾಟೆಗಳೇ ಹೆಚ್ಚು. ಗಣೇಶ ವಿಸರ್ಜನೆಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆತಂಕದ ವಾತಾವರಣ ನೆಲೆಸಿರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಪೊಲಿಸರಿಗೆ ಸುಮಾರು ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಬೇರೆ ಚಿಂತನೆ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶವೇ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಮುಸ್ಲಿಂ ಹಬ್ಬಗಳಲ್ಲೂ ಇದೇ ಸ್ಥಿತಿ. ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಪಿ ತುಕಡಿಯೇ ಮಾಚೇನಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ ಕೇವಲ ಬಂದೋಬಸ್ತ್‌ಗಾಗಿಯೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪಡೆಯನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ಥಿತಿ ಇದೆ. ಜೊತೆಗೆ ದಕ್ಷಿಣ ವಲಯದ ಇತರೆ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಂದಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ತುಕಡಿಗಳು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರುವಂತಾಗಿದೆ.
  ನಗರದಲ್ಲಿ ಗಲಭೆಗಳು ಮೂರ್ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸಲು ಇಡೀ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಹೊತ್ತಿರುವ ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ವರಿಷ್ಠರೊಬ್ಬರಿಂದಲೇ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೊರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ದಿಟ್ಟ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೇ ಬರಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಇದೆ. ಇದು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ.   ಸಮರ್ಥ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಗಲಭೆಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲು ನಗರಕ್ಕಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗುವ ಕಮಿಷನರೇಟ್ ಇದ್ದರೆ ಸಾಧ್ಯ.
ಕಮಿಷನರ್ ಕಚೇರಿ ಬಂದರೆ ಅನುಭವಿ ಐಪಿಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಕಮೀಷನರ್ ಆಗಿ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಉಪ ಆಯುಕ್ತರು ಮತ್ತು ಇನ್ನಿಬ್ಬರು ಸಹಾಯಕ ಆಯುಕ್ತರು, ಜೊತೆಗೆ ಟ್ರಾಫಿಕ್‌ಗೂ ಒಬ್ಬ ಸಹಾಯಕ ಆಯುಕ್ತರ ಹುದ್ದೆ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಈಗಿರುವ ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ವರಿಷ್ಠರಿಗೆ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ನಗರ ಹೊರತಾಗಿ ಉಳಿದ ತಾಲೂಕುಗಳತ್ತ ಗಮನ ಹರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
 ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರು, ಮೈಸೂರು, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ- ಧಾರವಾಡ, ಬೆಳಗಾವಿ ಮತ್ತು ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸ್ ಕಮಿಷನರ್ ಕಚೇರಿ ಇದೆ. ಶಿವಮೊಗ್ಗ- ಭದ್ರಾವತಿ ಈ ಎರಡೂ ನಗರಗಳ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಾಪಾಡುವುದೇ ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸರಿಗಿರುವ ದೊಡ್ಡ ತಲೆನೋವು. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಉಳಿದ ತಾಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಸ್ಥಿತಿ ಇಲ್ಲ. 
 ಇದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಮನಗಂಡು ಕೋಮು ಸೂಕ್ಷ್ಮವೂ ಆಗಿರುವ ಈ ನಗರಕ್ಕೆ ಕಮಿಷನ್ ಹುದ್ದೆ ಮಂಜೂರು ಮಾಡುವುದು ಈಗ ಅನಿವಾರ್ಯವೂ ಆಗಿದೆ. ಸಕಾಲವೂ ಹೌದು. ಪೊಲಿಸ್ ಕಮಿಷನರ್ ಹುದ್ದೆಯು ಬಹುತೇಕ ದೊಡ್ಡ ನಗರಗಳಿಗೆ, ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕೋಮು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಮಂಜೂರು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಮಿಷನರೇಟ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಇದು ಸಕಾಲ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮುಂದಡಿ ಇಡಬೇಕಿದೆ.
 ಸದ್ಯ ಇವರೆಡೂ ನಗರದ ಹಾಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಪೊಲೀಸ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳಿಲ್ಲ, ಠಾಣೆ ಇಲ್ಲ. ಇನ್ನೂ ಎರಡು- ಮೂರು ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗಳನ್ನು ತೆರೆಯುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಚಿಸಿರುವ ಎಸ್‌ಪಿಯವರು, ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಇಲಾಖೆಗೆ ಕಳುಹಿಸಲು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಕಮೀಷನರೆಟ್ ತೆರೆದು ಎರಡೂ ನಗರದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ ನೆಲೆಸುವಂತೆ ಸರಕಾರ ಮಾಡಬೇಕಿದೆ. ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳೂ ಸಹ ಪಕ್ಷಭೇದ ಮರೆತು ಎಸ್‌ಪಿ ಅವರ ಈ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿ ಆದಷ್ಟು ಶೀಘ್ರ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳ್ಳಲು ಸಹಕರಿಸಬೇಕಿದೆ.
............................................

 ಸಾರ್ಥಕ, ಮಾದರಿ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಸರು ಬಾಲಕೃಷ್ಣ 



ಯಾವುದೇ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ದೂರದೃಷ್ಟಿ ಇರಬೇಕು. ಆನಂತರ ಬದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಆಸಕ್ತಿ ಬೇಕು. ಲೋಕೋಪಯೋಗಿ ಇಲಾಖೆಯ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ವೃತ್ತಅಧೀಕ್ಷಕ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಬಿ.ಎಸ್. ಬಾಲಕೃಷ್ಣ ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸಿ ತೋರಿಸಿದವರು. ಅವರು ಎಂದೂ ಕೆಲಸದಿಂದ ದಣಿದವರಲ್ಲ. ಕೆಲಸವಿಲ್ಲದೆ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತವರಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಏನಾದರೂ ಹೊಸ ಚಿಂತನೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಉದಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಿಗದಿತ ಅವಧಿಯೊಳಗೆ ಮಾಡಿ ಮುಗಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಅವರ ಆದ್ಯತೆ ಇತ್ತು. ನಾವು ಮಾಡುವ ಕೆಲಸ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿರಬೇಕು. ಶ್ರಮದ್ದಾಗಿರಬೇಕು. ನೂರಾರು ಜನರಿಗೆ ಉತ್ತಮವಾಗಿದ್ದಾಗಿರಬೇಕು. ಆಗ ಆ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪಾದರೂ ಜನ ಅದನ್ನು ಮನ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ ಎನ್ನುವುದು ತಮ್ಮ ಅನುಭವದ ಮಾತು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ನಿನ್ನೆಯಷ್ಟೇ ಸೇವೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತರಾದ ಬಾಲಕೃಷ್ಣ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಡೆಸಿದ ಮಾತುಕತೆಯ ಕೆಲವು ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ.




* ಸರಳ, ಸಜ್ಜನ, ಶಿಸ್ತು, ನೇರನುಡಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ
* ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಒಂದಿಲ್ಲೊಂದು ಹೊಸತನ, ಹೊಸ ಆಲೋಚನೆ 
* ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಮಾದರಿ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಾಣ
* ಹಂಪ್ಸ್ ಮುಕ್ತ ವೃತ್ತವನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದ್ದು
* ಲೋಕೋಪಯೋಗಿ ಇಲಾಖೆಯ ಕಚೇರಿಗಳು ಸ್ವಚ್ಛ ಮತ್ತು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ಇಡುವಂತೆ ಮಾಡಿದ ಕೀರ್ತಿ.  
* ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸಚಿವರಿಗೆ ಅವರ ಸೂಚನೆ ಮೇರೆಗೆ ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟೇಶನ್ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 230 ಪುಟಗಳ ಎರಡು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದು.
* ವಾಹನಗಳ  ಸ್ವಯಂಚಾಲಿಕ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಗಣತಿ,  ರಸ್ತೆ ಗುಂಡಿಗಳ ದುರಸ್ತಿಗೆ ಪ್ರತಿ ತಾಲೂಕಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಾಹನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. 


ರಾಜ್ಯದ ಲೋಕೋಪಯೋಗಿ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ವೃತ್ತವನ್ನು ಮಾದರಿಯನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದ ಅಧೀಕ್ಷಕ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಬಿ.ಎಸ್. ಬಾಲಕೃಷ್ಣ  ನವೆಂಬರ್ 30ರಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ವಯಸ್ಸು 60 ಆದರೂ 40ರ ಹರೆಯದವರಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ, ತಮ್ಮದು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಹುದ್ದೆಯಾದರೂ ಇಂಜಿನೀಯರ್‌ಗಳು ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ಬಾಲಕೃಷ್ಣ ತಮ್ಮ ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ವೃತ್ತದಲ್ಲಿ ಜನಾನುರಾಗಿಯಾದವರು. ಶಿವಮೊಗ್ಗ, ದಾವಣಗೆರೆ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು (ಒಟ್ಟೂ 25 ಉಪವಿಭಾಗ) ಇದು ಹೊಂದಿದೆ. ಸದಾ ಒಂದಿಲ್ಲೊಂದು ಹೊಸತನ, ಹೊಸ ಆಲೋಚನೆ ಮೂಲಕವೇ ಕಾಮಗಾರಿ ರೂಪಿಸುವುದು ಇವರ ಪದ್ಧತಿ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಉದ್ಘಾಟನೆಯಾದ, ಸರ್ವರಿಂದಲೂ ಪ್ರಶಂಸೆಗೊಳಗಾದ ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ಪಟ್ಟಣದ ರಸ್ತೆಯೇ ಇವರ ದೂರದರ್ಶಿತ್ವಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆ. ಯಾವ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಸಿಟಿಯಲ್ಲೂ ಇಂತಹ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಲಾರದು ಎಂದರೆ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿ ಏನಲ್ಲ. ಸ್ವತಃ ಲೋಕೋಪಯೋಗಿ ಸಚಿವರೇ ಈ ರಸ್ತೆ ಉದ್ಘಾಟಿಸಿ ಬಾಲಕೃಷ್ಣ ಅವರನ್ನು ಕೊಂಡಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಚಿವ ಎಚ್. ಅಂಜನೇಯ ತಮ್ಮ ಉಸ್ತುವಾರಿಯ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲೂ ಇದೇ ರೀತಿಯ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಡಲು 25 ಕೋಟಿ ರೂ. ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಬಾಲಕೃಷ್ಣ ಅವರ ಇಂತಹ ಹತ್ತಾರು ಮಹತ್ವದ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಉದಾಹರಿಸಬಹುದು. ಶಿವಮೊಗ್ಗ ವೃತ್ತದ ಲೋಕೋಪಯೊಗಿ ಇಲಾಖೆಯ ರಸ್ತೆಗಳು ಹಂಪ್ಸ್‌ಮುಕ್ತವಾಗಿವೆ. ಸುಮಾರು 500ರಷ್ಟಿದ್ದ ಹಂಪ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ 230ರಷ್ಟನ್ನು ರಸ್ತೆಯ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರೆ ಉಳಿದುದನ್ನು ಕಿತ್ತುಹಾಕಲಾಗಿದೆ. ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶವಿದ್ದರೂ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಹಂಪ್ಸ್ ತೆಗೆವ ಕೆಲಸ ಈ ವೃತ್ತ ಬಿಟ್ಟರೆ ಬೇರೆಡೆ ನಡೆದಿಲ್ಲ. ವಾಹನಗಳ  ಸ್ವಯಂಚಾಲಿಕ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಗಣತಿ,  ರಸ್ತೆ ಗುಂಡಿಗಳ ದುರಸ್ತಿಗೆ ಪ್ರತಿ ತಾಲೂಕಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಾಹನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಲ್ಪಿಸಿ ಜನಪರ ಕಾಳಜಿಯನ್ನು ಮೆರೆದಿದ್ದಾರೆ. 
ಯಾವುದೇ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ದೂರದೃಷ್ಟಿ ಇರಬೇಕು. ಆನಂತರ ಬದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಆಸಕ್ತಿ ಬೇಕು. ಬಾಲಕೃಷ್ಣ ಎಂದೂ ಕೆಲಸದಿಂದ ದಣಿದವರಲ್ಲ. ಕೆಲಸವಿಲ್ಲದೆ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಕುಳಿತವರಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಏನಾದರೂ ಹೊಸ ಚಿಂತನೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಉದಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಿಗದಿತ ಅವಧಿಯೊಳಗೆ ಮಾಡಿ ಮುಗಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಅವರ ಆದ್ಯತೆ ಇತ್ತು. ಅವರೇ ಹೇಳಿದ ಪ್ರಕಾರ, ಮಂಗಳೂರು ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಾಗ ಮೇಯರ್ ಹೇಳಿದರೂ 6 ತಿಂಗಳಿನಿಂದ ಎರಡು ವಿದ್ಯುತ್ ಕಂಬಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಇಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳು ಮಾಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇವರು ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಡ ಎರಡೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಸಂಬಂಧಿತ ಇಂಜಿನಿಯರ್‌ರಿಂದ ಮಾಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಸುವುದೂ ಒಂದು ಕಲೆ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಇದು ಸಾಕ್ಷಿ.
ಮೂರು ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಲೋಕೋಪಯೋಗಿ ಇಲಾಖೆಯ ಕಚೇರಿಗಳು  ಸ್ವಚ್ಛ ಮತ್ತು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ಇಡುವಂತೆ ಮಾಡಿದ ಕೀರ್ತಿ ಇವರದ್ದು. ಸ್ಟಾಕ್ ರೂಮ್‌ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕಚೇರಿಯವರೆಗೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಧೂಳು, ಕೊಳಕು, ಇದ್ದರೂ ಅವರು ಸಹಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಹೊನ್ನಾಳಿ ಉಪವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಒಮ್ಮೆ ದಿಢಿರ್ ಭೇಟಿ ಕೊಟ್ಟು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದಾಗ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ಇಡುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲರಾದ ಇಬ್ಬರು ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಅಮಾನತು ಮಾಡಿದ್ದರು. ಶಿಸ್ತಿನ ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಿಗೆ ಇವರು ಮಾದರಿ. ಇವರು ತಮ್ಮ ಉಪವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾರೆಂಬ ಮಾಹಿತಿ ಸಿಕ್ಕೊಡನೆಯೇ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳು ಕಚೇರಿಯನ್ನು ನೀಟಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು. 
ರಸ್ತೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಕಾಮಗಾರಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಇವರು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸಚಿವರಿಗೆ ಅವರ ಸೂಚನೆ ಮೇರೆಗೆ ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟೇಶನ್ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 230 ಪುಟಗಳ ಎರಡು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಶಿವಮೊಗ್ಗದಲ್ಲಿ 4 ವರ್ಷ ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಅಧೀಕ್ಷಕ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ನಿವೃತ್ತರಾದ ಇವರು, ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ, ಉಡುಪಿ, ಮಂಗಳೂರು, ಹಾಸನ, ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸೇವಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಮೂಲತಃ ಆಗುಂಬೆ ಸಮೀಪದ ಬಿದರಗೋಡಿನವರು. ನಿವೃತ್ತಿಯಾಗುತ್ತಿರುವ ವಿಚಾರ ತಿಳಿದೇ ಹಲವು ಇಲಾಖೆಗಳು ಇವರ ಸೇವೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮುಂದಾಗಿ ಆಹ್ವಾನಿಸಿವೆ. 
ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಬದಲಾವಣೆ ಆಗಬೇಕಿದೆ. ಇನ್ನು ಹಳೆಯ ಪದ್ದತಿಗಳೇ ಸಾಕಷ್ಟಿವೆ. ಬದಲಾವಣೆಗೆ ನಾವು ಮುನ್ನುಡಿ ಬರೆಯಬೇಕು.  ಆಗ ಅದು ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ದಿನ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವ ಬಾಲಕೃಷ್ಣ, ತಾವು ಕರ್ನಾಟಕ ಇಂಜಿನೀಯರ್ ಸರ್ವೀಸ್ (ಕೆಇಎಸ್) ಕೇಡರ್‌ನ ಅಧಿಕಾರಿಯಾದರೂ ಸರಳ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಎಲ್ಲರೊಂದಿಗೂ ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿ, ಸೌಜನ್ಯದಿಂದ ಮಾತನಾಡುವವರು. ನಾವು ಮಾಡುವ ಕೆಲಸ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿರಬೇಕು. ಶ್ರಮದ್ದಾಗಿರಬೇಕು. ನೂರಾರು ಜನರಿಗೆ ಉತ್ತಮವಾಗಿದ್ದಾಗಿರಬೇಕು. ಆಗ ನಾವು ಮಾಡುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪಾದರೂ ಜನ ಅದನ್ನು ಮನ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ ಎನ್ನುವುದು ತಮ್ಮ ಅನುಭವದ ಮಾತು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
.................................
  

Wednesday, 29 November 2017

ಮಾಯವಾಗುತ್ತಿವೆ  ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳು
    ರಸ್ತೆಯಂಚಿನಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುವ ಪಾದಚಾರಿಗಳು *  ಪಾಲಿಕೆಯ ಮೌನ

  ಶಿವಮೊಗ್ಗ ನಗರ ಬೆಳೆದಂತೆಲ್ಲ, ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಸಿಟಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಆನಂತರ ಅಕ್ರಮಗಳೇ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ. ಒಂದೆಡೆ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಫುಟ್‌ಪಾತನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿ ತಮ್ಮ ಅಂಗಡಿಯ ಸರಂಜಾಮುಗಳನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ರಾತ್ರಿ ಬೆಳಗಾಗುವುದರೊಳಗೆ ಆಟೋ, ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಸ್ಟ್ತ್ಯಾಂಡ್ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಗ್ಯಾರೇಜ್ ಕೆಲಸ ಸಹ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ನಲ್ಲೇ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಾರ್ಪೊರೇಟರ್‌ಗಳಿಗೆ, ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಇವೆಲ್ಲ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲವೇ, ನಗರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಸಹಕರಿಸಬೇಕಾದವರೇ ವಾಮಮಾರ್ಗ ಹಿಡಿದು ಪಾಲಿಕೆಗೂ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೂ ತೊಂದರೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೂ ಆ ಬಗ್ಗೆ ಚಕಾರ ಎತ್ತುವವರಿಲ್ಲ. ದಿನನಿತ್ಯ ಪಾಲಿಕೆ ಸದಸ್ಯರು ಇದೇ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿದರೂ ಮಾತನಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರೆ ಗಲಾಟೆ. ಹಾಗಾದರೆ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವವರಾರು?




 ನಗರದಲ್ಲಿ ದಿನ ಕಳೆದಂತೆ ಫುಟ್‌ಪಾತ್ (ಪಾದಚಾರಿ ಮಾರ್ಗ) ಗಳೇ ಮಾಯವಾಗುತ್ತಿವೆ. ನಗರದಲ್ಲಿ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳ ಒತ್ತುವರಿ ಅವ್ಯಾಹತವಾಗಿ ನಡೆಯಲಾರಂಭಿಸಿದೆ. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಇದಕ್ಕೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಬೇಕಾದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮೌನಕ್ಕೆ ಶರಣಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಪಾದಚಾರಿಗಳು ಜೀವ ಕೈಯಲ್ಲಿಡಿದು ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುವಂತಾಗಿದೆ.
ನಗರದ ಪ್ರಮುಖ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ಕೆಲವು ವ್ಯಾಪಾರಸ್ಥರು ಸರಕು-ಸರಂಜಾಮುಗಳನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಪಾದಚಾರಿಗಳ ಓಡಾಟಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಒಂದೆಡೆಯಾದರೆ, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ವಾಹನ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ವಿಪರ್ಯಾಸದ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೇ, ಸರ್ಕಾರದ ವಿವಿಧ ಅನುದಾನದಡಿ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕಣ್ಣಿದ್ದೂ ಕುರುಡರಂತೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಜಲ್ವಂತ ನಿದರ್ಶನವೆಂಬಂತೆ ನಗರದ ಬಾಲರಾಜ ಅರಸ್ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆಯೇ ಪ್ರವಾಸಿ ವಾಹನಗಳ ನಿಲುಗಡೆಯ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಿಸಿರುವುದು.
ಇದರಿಂದ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಂತರದವರೆಗೆ ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆ ಪಾದಚಾರಿಗಳು ಓಡಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲದಂತಾಗಿದೆ. ರಸ್ತೆಯ ಮೇಲೆಯೇ ಸಂಚರಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಪಾದಚಾರಿಗಳ ಪಡಿಪಾಟಲು ಹೇಳತೀರದಾಗಿದ್ದು, ಕೊಂಚ ಹೆಚ್ಚುಕಮ್ಮಿಯಾದರೂ ವೇಗವಾಗಿ ಆಗಮಿಸುವ ವಾಹನಗಳಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿ ಅಪಘಾತಕ್ಕೀಡಾಗುವಂತಾಗಿದೆ.
  ಎ.ಎ. ವೃತ್ತದಿಂದ ನೆಹರೂ ರಸ್ತೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯೂ ಪಾದಚಾರಿ ಮಾರ್ಗ ಒತ್ತುವರಿಯಾಗಿದೆ. ಮಹಾವೀರ ವೃತ್ತದ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಕಚೇರಿ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿಯೇ ಪಾದಚಾರಿ ಮಾರ್ಗದ ಮೇಲೆಯೇ ಕೆಲವರು ವಾಹನಗಳ ದುರಸ್ತಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಗಾಂಧಿಬಜಾರ್, ನೆಹರೂ ರಸ್ತೆ, ದುರ್ಗಿಗುಡಿ, ಜೈಲ್ ರಸ್ತೆ, ಎಂಕೆಕೆ ರಸ್ತೆ, ಗಾರ್ಡನ್ ಏರಿಯಾ ರಸ್ತೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಬಹುತೇಕ ಮುಖ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲ ವರ್ತಕರು ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ಸರಕು-ಸರಂಜಾಮುಗಳನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಪಾದಚಾರಿ ಮಾರ್ಗ ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿರುವುದು ಸ್ಥಳಿಯಾಡಳಿತದ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆ ಆಡಳಿತ ಯಾವುದೇ ಕ್ರಮಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ವಾಹನ ನಿಲುಗಡೆಯ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದು ಸರಿಯೇ, ಪಾಲಿಕೆ ಹಾಗೂ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಪಾದಚಾರಿ ಮಾರ್ಗಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಗಮನವನ್ನು ಏಕೆ ಹರಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವಂತಾಗಿದೆ. 
 ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಡಾ. ಎಂ. ಲೋಕೇಶ್ ಮತ್ತು ಪಾಲಿಕೆ ಆಯುಕ್ತ ಮುಲ್ಲೈ ಮುಹಿಲನ್ ನಗರದ ವಿವಿಧೆಡೆ ಫುಟ್‌ಪಾತ್, ರಸ್ತೆ ಜಾಗ ಅತಿಕ್ರಮಿಸಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತಿರುವ ಶೆಲ್ಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಬೇಕಾಗಿದೆ. ಫುಟ್‌ಪಾತನಲ್ಲಿ ಅಂಗಡಿಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನಿಡುವವರಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಕೊಡಬೇಕು. ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿಯದೆ ಅವರು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.
------------------------------------------

Saturday, 25 November 2017

ಟೊಮೆಟೊ, ಈರುಳ್ಳಿ ಬೆಲೆ ಮತ್ತೆ ಗಗನಮುಖಿ 
  ಟೊಮೆಟೊ 65, ಈರುಳ್ಳಿ, 60ರೂ ಗೆ ಮಾರಾಟ



ಕೆಲವು ತಿಂಗಳಿಂದ ಇಳಿಮುಖವಾಗಿದ್ದ ತರಕಾರಿ ಬೆಲೆ ಈಗ ಮತ್ತೆ ಏರುಮುಖಿಯಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಮೊದಲೇ ಏರಿಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಹೊಟೆಲ್ ತಿಂಡಿಗಳ ದರ ಇನ್ನಷ್ಟು ಏರಲಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಗ್ರಾಹಕನ ಜೇಬಿಗೆ ಹೊರೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಮಗದೊಂದೆಡೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ವರ್ಗದವರ ಬದುಕಿಗೆ ಬರೆ ಬೀಳುವಂತಾಗಿದೆ. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕ ಆತಂಕಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ. 
ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸಲ್ಪಡುವ ಟೊಮೆಟೊ ಮತ್ತು ಈರುಳ್ಳಿ ಜನರ ಕೈಗೆ ಸಿಗದ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ. ತರಕಾರಿ ಹೊರತಾಗಿ ಬಡವರಿಗಾಗಲಿ, ಶ್ರೀಮಂತರಿಗಾಗಲಿ ದೈನಂದಿನ ಅಡುಗೆ, ತಿಂಡಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಈಗ ಚಳಿಗಾಲ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಹೊಸ ತರಕಾರಿಗಳ ಆಗಮನವಾಗಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಸೊಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದರೆ ಬೇರಾವ ತರಕಾರಿಯೂ ಇನ್ನೂ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಕಾಲಿಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಇದೇ ಸಮಯವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ದಲ್ಲಾಳಿಗಳು ತರಕಾರಿ ದ ರ ಏರಿಕೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಆರೋಪ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ.
ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಅಕಾಲಿಕ ಮಳೆ ಬಿದ್ದುದದರಿಂದ ತರಕಾರಿ ಗಿಡಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಬಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರ ತೊಂದರೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಇಳುವರಿ ಕುಂಠಿತಗೊಂಡಿದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಸಮರ್ಪಕ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ದರ ಏರಿಕೆಗೆ ಇದೂ ಸಹ ಒಂದು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಈ ವರ್ಷ ಮಳೆ ಆಗಾಗ ಬಿದ್ದುದದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಾಲ ತರಕಾರಿ ಕಡಿಮೆ ದರದಲ್ಲೇ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ 8-10 ದಿನದಿಂದ ಟೊಮೆಟೊ, ಈರುಳ್ಳಿ ದರ ಏರಿಕೆಯಾಗುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಇದರೊಡನೆ ಕೆಲವು ತರಕಾರಿಯ ದರವೂ ಹೆಚ್ಚಿದೆ. ಆದರ ಇವ್ಯಾವುವೂ ಅನಿವಾರ್ಯ ಬಳಕೆಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಅಷ್ಟೊಂದು ತೊಂದರೆ ಆಗುತ್ತಿಲ್ಲ.
ಆದರೆ ಈರುಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಟೊಮೆಟೊ ಮಾತ್ರ ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿವೆ. ಟೊಮೆಟೊ 65 ರೂ. ಗೆ ಒಂದು ಕೆ. ಜಿ. ಯಾದರೆ, ಈರುಳ್ಳಿ 60 ರೂನಲ್ಲಿದೆ. ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ 120 ರೂ. ಕೆಜಿ. ಗಿದೆ. ಕ್ಯಾರೆಟ್ 100 ರೂ ಗೆ ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹೊಟೆಲ್‌ಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಟೊಮೆಟೊ, ಈರುಳ್ಳಿಯೇ ಪ್ರಮುಖ ತರಕಾರಿ. ಈಗ ಇವುಗಳ ದರ ಏರಿಕೆಯಿಂದ ಮತ್ತೆ ಹೊಟೆಲ್‌ನವರು ದರ ಏರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮನೆಯಲ್ಲೂ ಟೊಮೆಟೊ, ಈರುಳ್ಳಿಯನ್ನು ಲೆಕ್ಕ ಮಾಡಿ ಬಳಸುವಂತಹ ಸಂದರ್ಭ ಎದುರಾಗಿದೆ.
ಹಾಪ್‌ಕಾಮ್ಸ್‌ನಲೂ ಇವುಗಳ ದರ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ದರಕ್ಕಿಂತ 5-10 ರೂ. ಕಡಿಮೆಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತಿವೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶಿವಮೊಗ್ಗದಲ್ಲಿ ಹಾಪ್‌ಕಾಮ್ಸ್ ಪರಿಣಾಮ ತೀರಾ ಕಡಿಮೆ. ಏನಿದ್ದರೂ ಜನರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಜೋತುಬೀಳುತ್ತಾರೆ. ಎಷ್ಟೇ ದೂರವಿದ್ದರೂ ಗಾಂಧಿಬಜಾರ್‌ಗೆ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಹಾಪ್‌ಕಾಮ್ಸ್ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಜನರ ಮೇಲೆ ಬೀರುವಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟೊಂದು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿಲ್ಲ. ಗುಣಮಟ್ಟದ ತರಕಾರಿ, ಹಣ್ಣುಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ದರಕ್ಕಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಡಿಮೆ ದರದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದರೂ ಜನರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಬಿದ್ದಿದೆ. ಇನ್ನೂ ಸಾಕಷ್ಟು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಹಾಪ್‌ಕಾಮ್ಸ್ ಸೌಲಭ್ಯ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಅಗತ್ಯ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಪ್ರತಿ ಬಡಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಇದರ ಮಾರಾಟ ಕೇಂದ್ರ ಇದ್ದಿದ್ದರೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಇದೇನೇ ಇರಲಿ, ತರಕಾರಿ ದರ ಏರಿಕೆ ಮತ್ತೆ ಗ್ರಾಹಕನಿಗೆ ಬರೆ ಹಾಕುತ್ತಿದೆ. ಸರಕಾರ ಈ ತರಕಾರಿಗಳ ರಫ್ತನ್ನು ಇಳಿಮುಖ ಮಾಡುವತ್ತ ಗಮನಹರಿಬೇಕೆಂದು ಹೋಲ್‌ಸೆಲ್ ವರ್ತಕರು ಆಗ್ರಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸದ್ಯದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ದರವನ್ನು ಇಳಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಿ, ನಿಗದಿತ ದರಕ್ಕೆ ಸಿಗುವಂತೆ ಮಾಡಬೇಕಿದೆ. ನಾಲ್ಕಾರು ದಿನದ ಹಿಂದೆ 25 ರೂ. ಇದ್ದ ಟೊಮೆಟೊ ಈಗ ದಿಢೀರ್ 60-65 ರೂ. ಗೆ ಏರಿದೆ. ಈರುಳ್ಳಿ ಸುಮಾರು 15 ದಿನದಿಂದಲೇ 40ರ ಆಜುಬಾಜಿನಲ್ಲಿತ್ತು. ಇವೆರಡೂ ದರ ಇಳಿಕೆಯಾದರೆ ಮಾತ್ರ ಗ್ರಾಹಕನಿಗೆ ನೆಮ್ಮದಿ. ಇಲ್ಲವಾದಲ್ಲಿ ಬಡವರ ದಿನನಿತ್ಯದ ಸಾರೂ ಸಹ ಅಡುಗೆಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಯಾರಾಗುವುದು ನಿಂತುಹೋಗಲಿದೆ.
....................................

Thursday, 23 November 2017

ಶುರುವಾಯ್ತು ಮತ್ತೆ ಮರಳು ಲೂಟಿ 
  ಸ್ವತಃ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಿಳಿದ ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ವರಿಷ್ಠ ಖರೆ




 -
ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮ ಮರಳು ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ದಂಧೆ ಅವ್ಯಾಹತವಾಗಿದ್ದು, ಯಾರೂ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಾಡದ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬೆಳೆದು ನಿಂತಿದೆ. ಇನ್ನಾದರೂ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಮರಳು ಮಾಫಿಯಾ ಅಟ್ಟಹಾಸಕ್ಕೆ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಗಮನಹರಿಸಬೇಕು. ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸುಲಭಗತಿಯಲ್ಲಿ ಮರಳು ಲಭ್ಯವಾಗುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲು ಮುಂದಾಗಬೇಕಾಗಿದೆ. ಅಕ್ರಮ ಮರಳು ಲೂಟಿಗೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಲು ಹಾಗೂ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಕೈಗೆಟಕುವ ದರದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಮರಳು ದೊರಕಿಸಿಕೊಡಲು ಸರ್ಕಾರ, ಸ್ಥಳೀಯಾಡಳಿತಗಳು ಹತ್ತು ಹಲವು ಕ್ರಮಕೈಗೊಂಡರೂ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ.



ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಮರಳು ಲೂಟಿಯಾಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಲಾಗದೆ ಸ್ವತಃ ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ವರಿಷ್ಠರೇ ಸತತ ದಾಳಿಗಿಳಿದಿದ್ದಾರೆ. ಮೂರು ದಿನದಿಂದ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಮರಳು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ತಿರುಗಾಡಿ ನೂರಾರು ಲೋಡ್ ಅಕ್ರಮ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಪತ್ತೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಇಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಮರಳು ಲೂಟಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಇಷ್ಟು ವರ್ಷದಿಂದ ಎಷ್ಟು ಕೋಟಿ ರೂ. ಮೌಲ್ಯದ ಮರಳನ್ನು  ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಮಾರಾಟಮಾಡಿ ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ ಎಣಿಸಿರಬಹುದು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಅರಿಯಬಹುದು. ಕೆಲವರಂತೂ ಮಳೆಗಾಲವನ್ನೂ ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ಈ ದಂಧೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದು ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಶಾಲಾ ಆವರಣ, ದಟ್ಟ ಅಡವಿ, ಮನೆಯ ಹಿಂದಿನ ಜಾಗ, ನದಿಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡುವುದು, ಆನಂತರ ಸಾಗಾಟ ಮಾಡುವುದು ಇವರ ದಿನನಿತ್ಯದ ದಂಧೆಯಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷವೇ ನೂರಾರು ಜನರಿಗೆ ಬಿಸಿಮುಟ್ಟಿಸಿದ್ದ ಎಸ್.ಪಿ ಅಭಿನವ್ ಖರೆ, ಈ ವರ್ಷ ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದು, ಹಲವರು ಮತ್ತೆ ಜೈಲುಪಾಲಾಗುವುದು ನಿಶ್ಚಿತ.
ಕಳೆದ ವರ್ಷವೇ ಸಾಕಷ್ಟು ದಂಧೆಕೋರರರು ಎಸ್‌ಪಿಯವರ ವಿರುದ್ಧವೇ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಕಟ್ಟಿದ್ದರು. ಇದರಿಂದ ಕೆಲವು ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಎಸ್‌ಪಿ  ವಿರುದ್ದ ಹರಿಹಾಯ್ದಿದ್ದರು. ಪೊಲೀಸರು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದಾರೆಂದು ದೂರಿದ್ದರು. ಆದರೂ ಛಲಬಿಡದೆ ಎಸ್‌ಪಿ ಖರೆ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮುಂದುವರೆಸಿದ್ದಾರೆ. ನಕಲಿ ಪರವಾನಿಗೆ, ಎಂ. ಸ್ಯಾಂಡ್ ಎಂದೆಲ್ಲ ಮರಳು ಸಾಗಾಟವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದನ್ನು ಮೊದಲು ಪತ್ತೆ ಮಾಡಬೇಕಿದೆ. ದಂಧೆಕೋರರು ಎಸ್‌ಪಿಯವರ ಈ ಕ್ರಮದಿಂದ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲೂ ಬೆವರುವಂತಾಗಿದೆ. ಮರಳು ಅಕ್ರಮ ಸಂಗ್ರಹ ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಕಳೆದ ವರ್ಷವೇ ಜಿಲ್ಲಾ ಡಿಸಿಬಿ ಇನ್ಸ್‌ಪೆಕ್ಟರ್ ಕುಮಾರ್ ನೇತೃತ್ವದ ತಂಡಕ್ಕೆ ಎಸ್‌ಪಿ ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಪತ್ತೆ ಮಾಡಿದ್ದು  ಸಾವಿರಾರು  ಲೋಡ್ ಮರಳು. 
ಇವರೆಲ್ಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಮರಳಿನ ಮೌಲ್ಯ ನೂರಾರು ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೂ ಅಧಿಕ ಮೊತ್ತದ್ದಾಗಿದೆ. ಇದೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಮಾಫಿಯಾವಾಗಿ ಬೆಳೆದು ನಿಂತಿದೆ. ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೇ ಬುಡಮೇಲುಗೊಳಿಸುವ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಈ ಮಾಫಿಯಾ ತನ್ನ ಕಬಂಧ ಬಾಹುಗಳನ್ನು ಚಾಚುತ್ತಿದೆ. ಕೆಲವು ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ಉದ್ಯಮಿಗಳು, ನಾನಾ ವರ್ಗದ ಪ್ರಭಾವಿಗಳು ಮರಳಿನ ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ - ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಶಾಮೀಲಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಮರಳು ದಂಧೆಯ ಅಗಾಧತೆಗೆ ಹಿಡಿದ ಕೈಗನ್ನಡಿಯಾಗಿದೆ.
 ಜಿಲ್ಲೆಯ ಗಡಿ ದಾಟಿ, ಚೆಕ್‌ಪೋಸ್ಟ್ - ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗಳ ಸರಹದ್ದು ಮೀರಿ, ಆಡಳಿತ ಯಂತ್ರದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಮಣ್ಣೆರಚಿ ಮರಳು ಲೂಟಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕಳೆದ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲ ದಿನಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನದಿಪಾತ್ರಗಳಿಂದ ಮರಳು ಲೂಟಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕರು ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಲೋಡ್ ಮರಳು ಪಡೆಯಲು ಪರದಾಡುವಂತಾಗಿದೆ. ಬ್ಲಾಕ್‌ನಲ್ಲಿ 40 ರಿಂದ 50 ಸಾವಿರ ರೂ. ತೆತ್ತು ಮರಳು ಖರೀದಿಸುವಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಯಿದೆ. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅತೀ ಹೆಚ್ಚು ಮರಳು ಲಭ್ಯವಾಗುವ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲೊಂದಾದ ಶಿವಮೊಗ್ಗದಲ್ಲಿಯೇ ನಾಗರಿಕರು ಮರಳು ಪಡೆಯಲು ಹರಸಾಹಸ ನಡೆಸುವಂತಹ ದುಃಸ್ಥಿತಿಯಿದೆ ಎಂದರೆ ನಂಬಲಸಾಧ್ಯ.
 ಶಿವಮೊಗ್ಗದ  ನದಿ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ದೊರಕುವ ಮರಳಿಗೆ ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತಿತರ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಬೇಡಿಕೆ ಇದೆ. ಒಂದು ಲಾರಿ ಲೋಡ್ ಮರಳಿಗೆ 50 ಸಾವಿರ ರೂ. ಮೇಲ್ಪಟ್ಟು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿಗಳ ಪರಿವೆಯೇ ಇಲ್ಲದೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ, ರಾಜ್ಯ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳ ಮೂಲಕ ಹೊರ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಗೆ ಮರಳು ಸಾಗಾಣೆ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎನ್ನುವ ಆರೋಪ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರದು. ಈ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ಚೆಕ್‌ಪೋಸ್ಟ್, ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರದಿರುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ.
ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಮರಳು ಸಾಗಾಣೆಯಾದರೆ ಯಾರಿಗೂ ಮಾಮೂಲಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಅದೇ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಮರಳು ಸಾಗಾಣೆಯಾದರೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಮಾಮೂಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಮರಳು ಗಣಿಗಾರಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆಯೇ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆಸಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
------------------------------------

Saturday, 18 November 2017

ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ: ಸ್ವರೂಪ ಚಿಂತನೆ


  
 ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ ಎಂದರೆ ಜಾತ್ರೆ ಎಂಬ ಆರೋಪವಿದೆ. ಇದು ಕನ್ನಡ ನುಡಿಹಬ್ಬವಾಗಬೇಕೇ ಹೊರತು ಜಾತ್ರೆಯಾಗಬಾರದು. ಇತ್ತೀಚೆಗಂತೂ ಈ ಸಮ್ಮೇಳನ ಯಾರದ್ದೋ ದುಡ್ಡು ಯಲ್ಲಯಮ್ಮನ ಜಾತ್ರೆ ಎನ್ನುವಂತಾಗಿದ್ದು ನಿಜ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತಾಲೂಕು, ಜಿಲ್ಲೆ, ರಾಜ್ಯ, ವಿಶ್ವ ಯಾವುದೇ ಇರಲಿ, ಕನ್ನಡ ಸಮ್ಮೇಳನ ಸರಳವಾಗಿ, ವಿಷಯಕ್ಕಷ್ಟೇ ಸಿಮಿತವಾದ ಚರ್ಚೆ, ಗೋಷ್ಠಿ, ಸಂವಾದಗಳೊಂದಿಗೆ ನಡೆಯುವಂತಾಗಬೇಕು. ಅದ್ದೂರಿ, ದುಂದುವೆಚ್ಚದಿಂದ ಏನನ್ನೂ ಸಾಧಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ಕಸಾಪದ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರಬೇಕಿದೆ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳ ಸ್ವರೂಪ ಹೇಗಿರಬೇಕೆಂಬ ಕುರಿತು ಒಂದು ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.


ಈ ವಾರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ 83ನೆಯ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ ಆರಂಭವಾಗಲಿದೆ. ಕನ್ನಡ, ಕನ್ನಡ ಎನ್ನುತ್ತಲೇ ಮೋಜು-ಮೇಜವಾನಿಯಲ್ಲೇ ಅದ್ದೂರಿಯಾಗಿ ನಡೆಸಲು  ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಭೂರಿ ಭೋಜನ, ಅನವಶ್ಯಕ ಗೋಷ್ಠಿಗಳು, ಬೇಡವಾದ ಚಿಂತನೆಗಳೇ ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ. ಸರ್ಕಾರ ಕೊಡುವ 5 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗೂ ಮಿಕ್ಕಿ ಖರ್ಚು ಮಾಡುವ ಆಲೋಚನೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆಯೇ ವಿನಾ ಹಣ ಉಳಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಯಾರೂ ಚಕಾರ ಎತ್ತುವುದಿಲ್ಲ.
 ಪ್ರತಿ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳೂ ಅಧ್ವಾನದಲ್ಲೇ ನಡೆದು ಮುಗಿದು ಹೋಗುತ್ತಿವೆ. ಸಮ್ಮೇಳನ ನಡೆಯುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಟೀಕೆಗಳು ಬರುತ್ತವೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಸಂಘಟಕರು ಅಥವಾ ಕಸಾಪ ಅದನ್ನು ಮರೆತು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ವೈಫಲ್ಯವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತವೆಯೇ ವಿನಾ ಯಾವ ರೀತಿ ಇದನ್ನು ನಡೆಸಬೇಕು ಎನ್ನುವುದರ ಕುರಿತು ಅಭಿಪ್ರಾಯ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ನಾಡು-ನುಡಿಯ ಚಿಂತನೆಯ ಈ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳು ಹೇಗೆ ನಡೆಯಬೇಕು ಎನ್ನುವ ಬಗೆಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಗಂಭೀರ ಚಿಂತನೆ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ನಡೆದಿಲ್ಲ. ಸರ್ಕಾರ ಕೊಟ್ಟ ಹಣವನ್ನು ಖರ್ಚು ಮಾಡುವುದಷ್ಟೇ ಅವರ ಗುರಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ ವಿನಾ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಬಗ್ಗೆಯಲ್ಲ ಎಂದು ವಿಷಾದದಿಂದ ಹೇಳಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಸ್ವರೂಪ ಬದಲಾಗಬೇಕಿದೆ. ಅನಾವಶ್ಯಕ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಇದರಲ್ಲಿ ತುಂಬುವುದು, ಸಮ್ಮೇಳನದ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ಒಓಡಿ ಪಡೆದು ಬಂದು ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡುವ ನೌಕರರು, ಊಟಕ್ಕೆಂದೇ ಬರುವ ಸ್ಥಳೀಯರು.... ಇವುಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲೇಬೇಕಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಅಥವಾ ಜಿಲ್ಲಾ, ತಾಲೂಕು ಸಮ್ಮೇಳನದ ಸಂಘಟಕರು ಯೋಚಿಸಬೇಕಿದೆ.

ಸ್ವರೂಪ ಹೀಗಿರಲಿ:

ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ಮಹಾಕಾವ್ಯವನ್ನು ವರ್ತಮಾನದ ಬದುಕಿನೊಂದಿಗೆ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮಾಡುವುದು, ಬಬ್ಬರಿಂದ ವಿಚಾರ ಮಂಡನೆ, ಇಬ್ಬರಿಂದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ, ಎಳೆಯ ಪೀಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಗಂಭೀರವಾದ ಓದು ದೂರವಾಗುತ್ತಿರುವುದರ ಚಿಂತನೆ, ಗೋಷ್ಠಿ, ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಯುವಕರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಇವುಗಳ ಕುರಿತು ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಯಬೇಕು.
* ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಯನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬಂದೊದೊದಗಿದೆ. ಇದು ಯಾರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸಲು ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕವಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದು ನಿಜ. ಆದರೆ ಅವರು ಬರೆದ ಕವಿತೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಪರಾಮರ್ಶಿಸುವವರಾರು? ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ ನಾನು ಮೆಚ್ಚಿದ ಕವಿ, ಮೆಚ್ಚಿದ ಕವನ ಇದರ ವಾಚನಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಬೇಕು.
* ಇತ್ತೀಚಿನ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳಲ್ಲಿ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಸಾಹಿತಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆ ಆಗುತ್ತಿರುವುದು ಎಲ್ಲ ಸಾಹಿತ್ಯಪ್ರಿಯರನ್ನು ಚಿಂತೆಗೀಡು ಮಾಡಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಮಾಡಿದ, ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯ ಕಾಣಿಕೆ ಕೊಟ್ಟವರನ್ನೇ ದೂರವಿಟ್ಟು ಸಮ್ಮೇಳನ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಬಗೆಗೆ ಸಹ ಯೋಚಿಸುವ ಕೆಲಸವಾಗಬೇಕಿದೆ.
* ಗೋಷ್ಠಿಯ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬೇಕು. ದಿನಕ್ಕೆ ಮೂರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗೋಷ್ಠಿಯನ್ನು ನಡೆಸಬಾರದು. ಇದರಿಂದ ಸಮಯ ಪಾಲನೆ ಸಾಧ್ಯ. ಇಲ್ಲವಾದಲ್ಲಿ ಆಮಂತ್ರಣ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವುದೇ ಒಂದು ಸಮಯ, ಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಯುವುದೇ ಇನ್ನೊಂದು ಸಮಯಕ್ಕೆ. ದಿನದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಆರಂಭವಾಗುವುದೇ ರಾತ್ರಿ 9ಕ್ಕೆ ಎನ್ನುವಂತಾಗುತ್ತದೆ.
* ಪ್ರತಿ ಗೋಷ್ಠಿಯ ನಂತರ ಸಭಾಸದರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲು ಇಬ್ಬರಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಕೊಡಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಗೋಷ್ಠಿಯ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಜರಿದ್ದವರಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಇದು ಉಂಟು ಮಾಡಿತು ಎಂಬ ಅಂಶ ತಿಳಿಯಲನುಕೂಲವಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಷಯ ಮಂಡಿಸಿದವರು ಸಫಲ, ವಿಫಲರಾದರೋ ಎನ್ನುವುದೂ ಸಹ ಅರಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
* ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯಗಳು ಸತ್ತಿವೆ ಎಂಬ ಮಾತು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ. ಈ ಕುರಿತು ಹಿರಿಕಿರಿಯ ಸಾಹಿತಿಗಳಿಂದ ಒಂದು ಅವಲೋಕನವನ್ನು ನಡೆಸಬಹುದು.
* ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರಿಂದ ಆದಷ್ಟು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಬೇಕು. ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ 20-30 ಜನರನ್ನು ಸನ್ಮಾನಿಸುವ ಬದಲು ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಬಳಸುವ ಮಾನದಂಡದಲ್ಲೇ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿ ಜಿಲ್ಲೆಗೊಬ್ಬರನ್ನು ಸನ್ಮಾನಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ.
* ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನವನ್ನು ನುಡಿ ಹಬ್ಬ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸಮ್ಮೇಳನ ರೂಪಿಸುವುದು ಸಂಘಟಕರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಬೇಕು. ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಸಲ್ಲದ ವಿಚಾರಗಳ ಗೋಷ್ಠಿ, ಕನ್ನಡಕ್ಕೂ ಗೋಷ್ಠಿಗೂ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲದ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ತುರುಕುವುದು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಇಂತಹವುಗಳನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟು ಕೇವಲ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕುರಿತು ಒಂದಷ್ಟು ಚಿಂತನೆ ಮಾಡುವ ಸಮಯ ಇದಾಗಬೇಕು.
   * ಸಮ್ಮೇಳನದ ಊಟದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಒಂದಷ್ಟು ಗಮನಾರ್ಹ ಬದಲಾವಣೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ. ಸಮ್ಮೇಳನಕ್ಕೆ ಬರುವವರಿಗೆ ಸುಗ್ರಾಸ ಭೋಜನ ಹಾಕಬೇಕೆಂದು ಯಾವ ಸಾಹಿತ್ಯವೂ, ಕವಿಯೂ ಹೇಳಿಲ್ಲ. ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾದ, ಅತಿಸರಳ ಊಟದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿದರೆ ಸಾಕು. ಊಟದ ಮೆನು ತಯಾರು ಮಾಡುವುದು, ಎರಡು ದಿನ ಮೊದಲೇ ಇದನ್ನು ಪ್ರಚುರಪಡಿಸಿ ಊಟಕ್ಕೆ ನೂಕು-ನುಗ್ಗಲು ಉಂಟಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹದಗೆಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಊಟದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಟೀಕೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಭಾಗವಹಿಸುವವರಿಗೆ ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಬೇಕು. ಶುಲ್ಕವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ನಿಷೇಧಿಸಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಊಟ ಸಹಿತ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಗೊಂದಲವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
* ಪುಸ್ತಕ ಮಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳು, ಪರಿಷತ್ ಪ್ರಕಟಣೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಇರುವಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು.
* ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಿಗದಿ ಮಾಡುವಾಗಲೇ ಹೊರ ಜಿಲ್ಲೆ, ಪರರಾಜ್ಯದವರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುವುದನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟು ಅದೇ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹೆಸರಾಂತ ಕಲಾವಿದರಿಗಷ್ಟೇ ಅವಕಾಶ ಕೊಟ್ಟರೆ ನಿಗದಿತ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಆಕರ್ಷಕ, ರಂಜನೀಯ ಪ್ರದರ್ಶನ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
* ಸಮ್ಮೇಳನಾಧ್ಯಕ್ಷರ ಅದ್ದೂರಿಯ ಮೆರವಣಿಗೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟು ಅತಿ ಸರಳವಾಗಿ ಇದನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು.
           ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಸಮ್ಮೇಳನಗಳು ಜ್ಞಾನಾರ್ಜನೆಗೆ ಬಾಗಿಲನ್ನು ತೆರೆಯಬೇಕೇ ವಿನಾ ಜನಾಕರ್ಷಣೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಬಾರದ
.......................................

Thursday, 16 November 2017

ಅಕ್ರಮ ಆಟೋ, ಕಾರು ನಿಲ್ದಾಣಗಳಿಗೆ ಬ್ರೇಕ್ ಎಂದು? 


 ಆಟೋ ಚಾಲಕರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಕೊಡುವುದು ಸ್ಥಳಿಯಾಡಳಿತ, ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಇಲಾಖೆಗಳ ಆದ್ಯ ಕರ್ತವ್ಯ. ಆದರೆ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿರುವ ಸ್ಥಳವು ಆಟೋಗಳ ನಿಲುಗಡೆಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತವಾಗಿದೆಯೇ, ಜನ - ವಾಹನಗಳ ಸುಗಮ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ತೊಂದರೆಯಿಲ್ಲವೇ ಎಂಬುವುದನ್ನು ಮೊದಲು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು. ನಗರದ ಬಾಲರಾಜ್ ಅರಸ್ ರಸ್ತೆ ಮತ್ತು ಆ ರಸ್ತೆಯ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತೆ ಮೊನ್ನೆಯಷ್ಟೇ ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆಯೇ ಶೆಲ್ಟರ್‌ವೊಂದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ನೆಹರೂ ರಸ್ತೆಯ ಕೆನರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಎದುರು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಆಟೋಗಳು ನಿಲ್ದಾಣ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿವೆ. ಇಂತಹ ಹತ್ತಾರು ಉದಾಹರಣೆ ಕಣ್ಣಮುಂದಿದೆ. ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಗಮನಿಸಿ ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸುವವರಾರು?  



  ನಗರದೊಳಕ್ಕೆ ಎಲ್ಲೆಂದರಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಅವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಆಟೋ ನಿಲ್ದಾಣ ಶೆಲ್ಟರ್‌ಗಳು ತಲೆ ಎತ್ತುತ್ತಿವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಯಾರ ಅನುಂಮತಿಯನ್ನೂ ಇದರ ಸಂಸತಪಕರು ಪಡೆಯುತ್ತಿಲ್ಲ. ಹತ್ತಾರು ಅಟೋ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ ಎಂದಾದರೆ ಆಟೊ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ ನಿಮಾಣವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಲೆಕ್ಕಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲದಷ್ಟು ಇಂತಹ ನಿಲ್ದಾನಗಳು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಗಮನಿಸುವ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೇ ಇಲ್ಲ!
 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ, ರಾಜ್ಯ ಹೆದ್ದಾರಿ, ಜನ ಮತ್ತು ವಾಹನ ಸಂಚಾರ ದಟ್ಟಣೆಯಿರುವ ವೃತ್ತ ಮೊದಲಾದೆಡೆ ಆಟೊ ನಿಲ್ದಾಣ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುವಾಗ ಕೆಲವೊಂದು ನಿಯಮಗಳಿವೆ. ಹೆದ್ದಾರಿ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ, ಪಾಲಿಕೆಗೆ ಸೇರಿದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ, ಲೊಕೊಪಯೊಗಿ ಇಲಾಖೆಯ ರಸ್ತೆಯಾದರೆ ಸಂಬಂಧಿತರ ಪರವಾನಿಗೆ ಬೇಕು. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಆಟೊ ಚಾಲಕರದ್ದೇ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ. ಅವರದ್ದೇ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಮಾನ. 
 ರಸ್ತೆ ವಿಸ್ತರಣೆ ಆಗಬೇಕೆಂದರೆ ಈ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯಲೇಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಪಾದಚಾರಿ ಮಾರ್ಗಕ್ಕೂ ಕೆಲವೆಡೆ ತೊಂದರೆ ಆಗುವಂತೆ ನಿಲ್ದಾಣ ಇದೆ. ಇವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನಿಸದೆ ತಮ್ಮ ಆಟೊ ನಿಲ್ಲಲು ಜಾಗವಾದರೆ ಸಾಕೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆಟೊ ಚಾಲಕರು ಗುಂಪು ಸೇರಿ ಈ ರೀತಿ ಅಕ್ರಮ ನಿಲ್ದಾಣ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪಾಲಿಕೆಯವರಂತೂ ಇವರ ಗೋಜಿಗೇ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ಸಂಬಂಧಿತ ವಾರ್ಡ್ ಸದಸ್ಯರು ಜಾಣ ಕುರುಡರು. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕಾ
ಆರಿನಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವುದರಿಂದ ಇವರ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನವಿಲ್ಲ. ಸಮಸ್ಯೆ ಏನಿದ್ದರೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕರದ್ದು. ಅದನ್ನು ಹೇಳಿದರೂ ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಸಮಸ್ಯೆ ಪರಿಹರಿಸುವವರೇ ಇಲ್ಲ.
ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳೇ, ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನಗರದ ವಿವಿಧೆಡೆ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಅನುದಾನದಡಿ ಆಟೋಗಳ ನಿಲುಗಡೆಗೆ ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿರುವ ಶೆಲ್ಟರ್‌ಗಳು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ. ಎಲ್ಲೆಂದರಲ್ಲಿ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ನೀತಿ - ನಿಯಮ ಗಾಳಿಗೆ ತೂರಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಜನ-ವಾಹನ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ತೊಂದರೆಯಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಸರ್ಕಾರದ ಅನುದಾನದ ಅನಗತ್ಯ ದುಂದು ವೆಚ್ಚವಾಗುತ್ತಿರುವ ಆರೋಪಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದಿಂದ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ.
 ’ಪ್ರಮುಖ ವೃತ್ತ, ಪಾದಚಾರಿ ಮಾರ್ಗಗಳು, ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದ ಜನ-ವಾಹನ ಸಂಚಾರ ದಟ್ಟಣೆಯಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಆಟೋಗಳ ನಿಲುಗಡೆಗೆ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹಾಗೂ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಇಲಾಖೆಗಳು ಅನುಮತಿ ನೀಡಿರುವುದು  ಸಖೇದಾಶ್ಚರ್ಯವೇ ಸರಿ. 
’ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಒಂದೆಡೆಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ಆಟೋ ಚಾಲಕರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಕೊಡುವುದು ಸ್ಥಳಿಯಾಡಳಿತ, ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಇಲಾಖೆಗಳ ಆದ್ಯ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿರುವ ಸ್ಥಳವು ಆಟೋಗಳ ನಿಲುಗಡೆಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತವಾಗಿದೆಯೇ, ಜನ - ವಾಹನಗಳ ಸುಗಮ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ತೊಂದರೆಯಿಲ್ಲವೇ ಎಂಬುವುದನ್ನು ಮೊದಲು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.
ಈ ಹಿಂದೆ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದ ವಿ. ಪೊನ್ನುರಾಜ್ ನಗರದ ಬಾಲರಾಜ್ ಅರಸ್ ರಸ್ತೆ ಮತ್ತು ಆ ರಸ್ತೆಯ ಫುಟ್‌ಪಾತ್‌ಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತೆ ಕಾರುಗಳ ನಿಲುಗಡೆ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿದ್ದರು. ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಒತ್ತಡಕ್ಕೂ ಮಣಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇದೀಗ ಎಂದಿನಂತೆ ಆ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕಾರುಗಳ ನಿಲುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪಾದಚಾರಿಗಳು ರಸ್ತೆಯ ಮೇಲೆ ಓಡಾಡುವಂತಾಗಿದೆ. ಮೊನ್ನೆಯಷ್ಟೇ ಫುಟ್‌ಪಾತ್ ಮೇಲೆಯೇ ಶೆಲ್ಟರ್‌ವೊಂದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಬಾಕ್ಸ್
ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ತಡೆ
 ನಗರದ ವಿನೋಬನಗರ ಪೊಲೀಸ್ ಚೌಕಿ ವೃತ್ತದಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತೆ ಪಿಡಬ್ಲ್ಯೂಡಿ ಇಲಾಖೆಗೆ ಸೇರಿದ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ  ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಆಟೋ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಪಿಡಬ್ಲ್ಯೂಡಿ ಇಲಾಖೆ ತಡೆ ನೀಡಿದೆ. ತಮ್ಮ ಇಲಾಖೆಗೆ ಸೇರಿದ ರಸ್ತೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತೆ ಆಟೋ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಜನ - ವಾಹನ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ತೊಂದರೆಯಾಗಲಿದೆ. ಅಪಘಾತಗಳು ಸಂಭವಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆಯಿಂದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಿಸಿ’ ಎಂದು ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಪಿಡಬ್ಲ್ಯೂಡಿ ಇಲಾಖೆ ಪತ್ರ ಬರೆದು ಸೂಚನೆ ನೀಡಿದೆ. ಇಲಾಖೆಯ ಸೂಚನೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯವನ್ನು  ಅರ್ಧಕ್ಕೆ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಬಾಕ್ಸ್
 ಪಾಲಿಕೆಯ ದರ್ಬಾರು
’ನಗರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಇಲಾಖೆಗೆ ಸೇರಿದ ರಸ್ತೆಗಳಂಚಿನಲ್ಲಿಯೇ ಆಟೋ ಇತರೆ ವಾಹನಗಳ ನಿಲುಗಡೆಯ ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲು ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆ ಆಡಳಿತ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಎನ್‌ಓಸಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಶೆಲ್ಟರ್ ನಿರ್ಮಾಣ ತಡೆಯಲು ಮುಂದಾದರೆ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆಯೇ ಆಕ್ರೋಶ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಂದಲೂ ಸಾಕಷ್ಟು ಒತ್ತಡ ಬರುತ್ತದೆ. ಏನೂ ಮಾಡಲಾಗದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಹೆಸರು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಲಿಚ್ಛಿಸದ ಪಿಡಬ್ಲ್ಯೂಡಿ ಎಂಜಿನಿಯರ್ ಒಬ್ಬರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
---------------------------------

Tuesday, 14 November 2017

ಇನ್ನೆಷ್ಟು ಸಾವು ಬೇಕು, ಹೋರಿ ಸ್ಪರ್ಧೆ ನಿಲ್ಲಿಸಲು? 


 ಹೋರಿ ಬೆದರಿಸುವ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಅನಾಹುತಗಳಿಗೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕುವಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಹಾಗೂ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ. ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿಯುತ್ತಿರುವ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಜರುಗಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ. ಚುನಾವಣೆ ಸಮಿಪಿಸುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಕೆಲವು ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ಹೋರಿ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಪರ ನಿಂತು ವಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನಿನ್ನೆಯಷ್ಟೇ ಒಬ್ಬರು ಈ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಬಲಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಮೂವರು ಬಲಿಯಾಗಿ 15ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನ ಇರಿತದಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಈ ಹಿಂದೆ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಆಯೋಜಿಸುವವರಿಗೆ ವಿಧಿಸಿದ್ದ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ನಿಯಮ ಪಾಲನೆ ಮಾಡದವರ ವಿರುದ್ದ ಮುಲಾಜಿಲ್ಲದೆ ಶಿಸ್ತುಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸಬೇಕಿದೆ. 




ಎಷ್ಟೋ ಕಡೆ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಆಯೋಜಕರು ಅನುಮತಿ ಪಡೆಯುವುದಿರಲಿ, ಕನಿಷ್ಠ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳ ಪಾಲನೆ ಕೂಡ ಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲವೆಂಬ ಮಾಹಿತಿ ಸ್ವತಃ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ವಲಯದಿಂದಲೇ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವರಿಗೆ ತಿಳಿಹೇಳಿದರೂ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ತಲತಲಾಂತರದಿಂದ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಆಯೋಜನೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಈಗೇಕೆ ಅನುಮತಿ ಪಡೆಯಬೇಕು ಎಂದು ಕೆಲವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಅನುಮತಿ  ಕುರಿತಂತೆ ತಹಶೀಲ್ದಾರ್‌ಗಳಿಗೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿ, ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಸುರಕ್ಷಾ ಕ್ರಮಗಳ ಪಾಲನೆ ಮಾಡುವಂತೆಯೂ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಆದೇಶಿಸಿದೆ. ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವವರ ವಿರುದ್ದ ನಿರ್ದಾಕ್ಷಿಣ್ಯ ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸುವಂತೆಯೂ ಸೂಚಿಸಿದೆ. ಆದರೂ ಇದು ಪಾಲನೆಯಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ನಿಯಮ ಪಾಲನೆ ಮಾಡುವಂತೆ ಆಯೋಜಕರ ಮನವೊಲಿಸುವುದು ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಿನ ಕೆಲಸವಾಗಿದ್ದು, ಕಿರಿಕಿರಿಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತಿದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು.  

ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ  ಹೋರಿ ಬೆದರಿಸುವ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಕ್ರೇಜ್ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಇದರೊಟ್ಟಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಸಾವು-ನೋವು ಸಹ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿದೆ. ನಿನ್ನೆಯಷ್ಟೇ ಅಯನೂರಿನಲ್ಲಿ ಹೋರಿ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಒಬ್ಬ ಬಲಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ.  ಇದು ಜಾನಪದರಿಂದ ಬೆಳೆದುಬಂದಿದ್ದರೂ  ಜೀವಹಾನಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಪಾಯಕಾರಿ. ನಿಷೇಧಿಸಬೇಕೆಂಬ ಕೂಗೆದ್ದ ತಕ್ಷಣ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಕಂಬಳದ ಉದಾಹರಣೆ ಕೊಟ್ಟು ಸಮರ್ಥನೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವವರೇ ಜಾಸ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.
 ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ ಇದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿಲ್ಲ. ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ ಕಳೆದ ವರ್ಷವಷ್ಟೇ ಇದನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಮುಂದಾಗಿತ್ತು. ಮೊನ್ನೆ ದೀಪಾವಳಿ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಆನವಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹೋರಿ ಸ್ಪರ್ಧೆ ನಡೆದಾಗ ಪೊಲೀಸರು ಅದನ್ನು ತಡೆದಿದ್ದರು. ಈ ವೇಳೆ ಘರ್ಷಣೆಯೂ ಸಂಭವಿಸಿತ್ತು. ಆನಂತರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಕ್ರೀಡೆ ನಡೆಸಲು ಅನುಮತಿ ಕೊಡಬೇಕೆಂದು ಆ ಭಾಗದವರು ಹಠ ಹಿಡಿದಿದ್ದರು. ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಗೆ ಮನವಿ ಸಹ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಕ್ರೀಡೆ ನಡೆಸುವವರು  ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ, ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯ ಪರವಾನಿಗೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಪಡೆಯಬೇಕೆಂಬ ನಿಯಮವಿದ್ದರು ಅದನ್ನು ಪಾಲಿಸದೆ ದುರಂತ ಎಸಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 
ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೋರಿ ಬೆದರಿಸುವ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಎರಡು ಸಂದರ್ದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ದೀಪಾವಳಿ ಹಬ್ಬದ ನಂತರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಿವಿಧೆಡೆ ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಎರಡನೆಯ ಬಾರಿ ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಹಬ್ಬದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಎರಡನೆಯ ಹಟ್ಟಿಹಬ್ಬ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೋರಿ ಬೆದರಿಸುವ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವವರ ಪ್ರಮಾಣ ಏರಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ.  ಇಷ್ಟೇ ಏಕೆ, ಇದರ ಬಹುಮಾನವಾಗಿ ಕಾರು, ಬೈಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದರಿಂದ ಈ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಅಂತರ್‌ಜಿಲ್ಲಾ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಾರಂಭಿಸಿದೆ. ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಗ್ರಾಮಾಂತರ, ಸೊರಬ, ಶಿಕಾರಿಪುರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದ ಹಾವೇರಿ, ದಾವಣಗೆರೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಿವಿಧ ತಾಲೂಕುಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಹೋರಿಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ತರಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಇದು ರಂಗೇರುತ್ತಿದೆ.
ಕಳೆದ  ವರ್ಷ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ತಾಲೂಕಿನ ಕುಂಸಿ ಹಾಗೂ ಹಾರ‌್ನಳ್ಳಿ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಹೋರಿ ಬೆದರಿಸುವ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಹೋರಿ ತಿವಿತದಿಂದ ಆರು ಜನರು ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಶಿಕಾರಿಪುರ ಹಾಗೂ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಎರಡು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೋರಿ ಬೆದರಿಸುವ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ವೇಳೆ ಓರ್ವ ಮೃತಪಟ್ಟು, ಐದಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಜನರು ಗಾಯಗೊಂಡಿದದ್ರು. ಆನವಟ್ಟಿ ಸಮೀಪದ ತತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಹೋರಿ ಬೆದರಿಸುವ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಬಾಲಕ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ಯುವಕ ಪ್ರಾಣ ತೆತ್ತಿದ್ದಾರೆ.  9 ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಜನರು ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಇಷ್ಟೆಲ್ಲಾ ಸಾವು-ನೋವಿನ ಅಂಕೆ- ಅಂಶಗಳು ಕಣ್ಣೆದುರೇ ಇದ್ದರೂ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ, ಸರ್ಕಾರದ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿದು ಬಾಯ್ಮುಚ್ಚಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಂತಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ ಸೊರಬ ಶಾಸಕ ಮಧು ಬಂಗಾರಪ್ಪ ಹೋರಿ ಸ್ಪರ್ಧೆ ನಡೆಯಲೇಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಚುನಾವಣೆಯು ಸಮಿಪಿಸುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಜನರನ್ನು ಬುಟ್ಟಿಗೆ ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳಲು ರಾಜಕಾರಣಿಗಳಿಗೆ ಇದು ಒಂದು ಅಸ್ತ್ರವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಜೀವ ಹೋದರೆ ತಾವು ಜವಾಬ್ದಾರರೇ ಎನ್ನುವದುನ್ನು ಅವರೇ ಹೇಳಬೇಕಿದೆ.   
ಅನುಮತಿ ಕಡ್ಡಾಯ:
ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಹೋರಿ ಬೆದರಿಸುವ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳು ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಹಾಗೂ ಸಾವು-ನೋವುಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಮನಗಂಡಿದ್ದ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಹಾಗೂ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯು, ಸ್ಪರ್ಧೆ ಆಯೋಜನೆ ಮಾಡುವವರು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯಿಂದ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದು ಆದೇಶಿಸಿತ್ತು. ಅನಾಹುತಕ್ಕೆ ಆಸ್ಪದವಾಗದಂತೆ ಸೂಕ್ತ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಆಯೋಜಕರಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿತ್ತು. ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನಹರಿಸುವಂತೆ ತಾಲೂಕು ಆಡಳಿತಗಳಿಗೂ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಪೊಲೀಸರಾಗಲಿ, ತಾಲೂಕು ಆಡಳಿತದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಾಗಲಿ ಅನುಮತಿ ಪಡೆಯದೆ ಆಯೋಜಿಸುವ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವ ಗೋಜಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಿ ಜನರ ಆಕ್ರೋಶಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆಯೋ ಎಂಬ ಆತಂಕದಿಂದ ಸುಮ್ಮನಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 
ನಿಷೇಧಿಸಲಿ:
ಹೋರಿಗಳು ಓಡುವಾಗ ಗಾಬರಿಯಿಂದ ಜನರ ಮೈಮೇಲೆ ನುಗ್ಗುವುದರಿಂದ ಸರ್ವೇಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನೂಕುನುಗ್ಗಲು, ಕಾಲ್ತುಳಿತ, ಸಾವು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾವು-ನೋವುಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿವೆ. ಇದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಇನ್ನೂ ಎಷ್ಟು ಸಾವು ಸಂಭವಿಸಬೇಕು ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ  ಆಯೋಜಕರು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಉತ್ತರಿಸಬೇಕಿದೆ.  ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಕರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಹಾಗೂ ಹಾಗೂ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಸೂಚನೆ ನೀಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಅನಿವಾರ್ಯ ಕೂಡ.
ಜನರ ಜೀವದ ಜೊತೆ ಆಡುವ ಇಂತಹ ಸ್ಪರ್ಧೆ ನಿಷೇಧವಾಗಬೇಕಿದೆ. ಆಯೋಜಕರಿಗೆ ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಸ್ಪರ್ಧೆ ನಡೆಸದಂತೆ ಸೂಚಿಸಬೇಕು. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಅಮಾಯಕರು ಇದಕ್ಕೆ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ನಿಲ್ಲಿಸುವತ್ತ ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸಲೇಬೇಕಿದೆ. 
..........................................


Saturday, 11 November 2017

ಬಂಪರ್  ಬೆಳೆ ; ಕುಸಿದಿದೆ ಬೆಲೆ  


ಶಿವಮೊಗ್ಗ, ನ. 2: ’ಕೈಗೆ ಬಂದ ತುತ್ತು ಬಾಯಿಗೆ ಬರಲಿಲ್ಲ...’ ಎಂಬ ಮಾತು ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಬೆಳೆಗಾರರಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಬಾರಿ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯ ಕಣ್ಣಾಮುಚ್ಚಾಲೆಯ ನಡುವೆಯೂ ದಾಖಲೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಬೆಳೆ ಬೆಳೆಯಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಧಾರಣೆ ಕುಸಿತದಿಂದ ಬೆಳೆಗಾರರು ತೀವ್ರ ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸುವಂತಾಗಿದೆ.
ಒಂದೆಡೆ ಕಡಿಮೆ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಮಾರಲಾಗದೆ, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಉತ್ತಮ ಬೆಲೆ ಬರುವವರೆಗೆ ದಾಸ್ತಾನು ಮಾಡಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ ರೈತರು ಪರಿತಪಿಸುವಂತಾಗಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಬಡ - ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ರೈತರು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಬೆಳೆಯನ್ನು ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ರೈತರು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಆರಂಭಿಸಲಿರುವ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆ ಖರೀದಿ ಕೇಂದ್ರಗಳತ್ತ ಚಿತ್ತ ಹರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸರ್ಕಾರ ನಿಗದಿಪಡಿಸುವ ಬೆಲೆಯತ್ತ ಗಮನಹರಿಸಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಬೆಳೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡದಿರಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸರ್ಕಾರ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳಕ್ಕೆ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿ ಮಾಡಿ ಖರೀದಿಸಲು ಮುಂದಾದರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಧಾರಣೆ ಏರಿಕೆಯಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆ ರೈತರದ್ದಾಗಿದೆ.
ದೀಪಾವಳಿ ಹಬ್ಬದ ಆಸುಪಾಸಿನ ದಿನಗಳಿಂದ ಜಿಲ್ಲೆಯಾದ್ಯಂತ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಬೆಳೆ ಕಟಾವು ಕಾರ್ಯ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಸಾವಿರಾರು ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಬೆಳೆ ಕಟಾವು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದಿಢೀರ್ ಆಗಿ ಬೆಲೆ ಕುಸಿತ ಉಂಟಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ ತಿಂಗಳು ಸುಮಾರು 1200 ರೂ.ಗಳಿದ್ದ ಕ್ವಿಂಟಾಲ್ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳದ ಬೆಳೆ ಪ್ರಸ್ತುತ 1000, 1100 ರೂ. ಆಜುಬಾಜಿನಲ್ಲಿದೆ. 
ಕಳೆದ ಬಾರಿಗೆ ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡಿದರೆ ಈ ಬಾರಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳದ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಇಳಿಕೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಬರುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಬೆಲೆ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಬೆಳೆ ದಾಸ್ತಾನು ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲದೆ ಕಡಿಮೆ ಧಾರಣೆಗೆ ಬೆಳೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವಂತಾಗಿದೆ ಎನ್ನುವುದು ಬೆಳೆಗಾರರ ನೋವಿನ ಮಾತು.
ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಧಾರಣೆ ಬರಬೇಕಾದರೆ ಸರ್ಕಾರ ತತಕ್ಷಣ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿ ಮಾಡಿ, ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆ ಖರೀದಿ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ರೈತರಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಅನುಕೂವಾಗಲಿದೆ. ಆದರೆ ಈಗಾಗಲೇ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಕಟಾವು ಕಾರ್ಯ ಆರಂಭವಾಗಿ ಪೂರ್ಣ ಹಂತಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದರೂ ಖರೀದಿ ಕೇಂದ್ರ ಆರಂಭವಾಗದಿರುವುದು ರೈತರಿಗೆ ನಷ್ಟು ಉಂಟಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ’ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ  ಗೆಜ್ಜೇನಹಳ್ಳಿಯ ರೈತ ದೂದ್ಯ ನಾಯ್ಕ್.
ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅತೀವೃಷ್ಟಿ, ಅನಾವೃಷ್ಟಿ, ರೋಗ ಬಾಧೆ ಮತ್ತೀತರ ಕಾರಣದಿಂದ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಇಳುವರಿ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವಂತಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಈ ಬಾರಿ ಬಿದ್ದ ಮಳೆ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಬೆಳೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿತ್ತು. ರೋಗ ಭಾದೆಯು ಕಡಿಮೆಯಿತ್ತು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಉತ್ತಮ ಇಳುವರಿ ಬಂದಿದೆ. ಆದರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಗೆ ಸೂಕ್ತ ಬೆಲೆಯಿಲ್ಲದಿರುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಶೋಚನೀಯ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ತಕ್ಷಣವೇ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆಯಡಿ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಖರೀದಿಗೆ ಮುಂದಾಗಬೇಕು’ ಎನ್ನುವುದು ರಾಜ್ಯ ರೈತ ಸಂಘದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಕೆ.ಟಿ. ಗಂಗಾಧರ ಅಭಿಮತ.


  ಪ್ರಸ್ತುತ ಮುಂಗಾರು ಹಂಗಾಮಿನಲ್ಲಿ ಮಳೆಯ ಕಣ್ಣಾಮುಚ್ಚಾಲೆಯಾಟದಿಂದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬತ್ತ ಬೆಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಸುಮಾರು 1.7 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬತ್ತ ಬೆಳೆಯ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ 71 ಸಾವಿರ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬತ್ತ ಬೆಳೆಯಲಾಗಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ 54 ಸಾವಿರ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಬೆಳೆಯನ್ನು 72 ಸಾವಿರ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗಿದೆ. ತಾಲೂಕಿನ ಹಲವೆಡೆ ಬತ್ತದ ಗದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಬೆಳೆಯಲಾಗಿದೆ. ಎಕರೆಗೆ ಸರಾಸರಿ 40 ರಿಂದ 50 ಕ್ವಿಂಟಾಲ್‌ನಂತೆ, ಸರಿಸುಮಾರು 3.6 ಲಕ್ಷ ಟನ್ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಯದ್ದಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಇದು ಅತ್ಯದಿಕ ಪ್ರಮಾಣದ್ದಾಗಿದೆ. ಸರ್ವೆಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂಗಾರು ಹಂಗಾಮು ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 2.50 ದಿಂದ 3 ಲಕ್ಷ ಟನ್ ಒಳಗೆ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಬೆಳೆ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
-ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆ  


 ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆಯಡಿ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ ಖರೀದಿ ಕೇಂದ್ರ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಅನುಮತಿ ಕೋರಿ ಈಗಾಗಲೇ ಇಲಾಖೆಯು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿ ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ನಿಯಾಮಾನುಸಾರ ಅಗತ್ಯವಿರುವೆಡೆ ಖರೀದಿ ಕೇಂದ್ರ ತೆರೆಯಲಾಗುವುದು. ಕಳೆದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಈ ಬಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆ ಬೆಳೆಯಲಾಗಿದೆ.
 - ಮಧುಸೂಧನ್,  ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಯ ಜಂಟಿ ನಿರ್ದೇಶಕ  
-----------------------------------------

Friday, 10 November 2017

ಎಲ್ಲಿ ಮರೆಯಾದೆ, ನೀನು ಏಕೆ ದೂರಾದೆ?
 500, 1 ಸಾವಿರ ರೂ. ನೋಟನ್ನು ಮರೆಯಲಿ ಹ್ಯಾಂಗ?



ನೀವಿಬ್ಬರೂ ನಮ್ಮನ್ನಗಲಿ ಇಂದಿಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷ ತುಂಬಿತು. ಸದಾ ನಿಮ್ಮದೇ ನೆನಪು ಕಾಡುತ್ತಿದೆ. ನಮ್ಮಿಂದ ಅಗಲಿದರೂ ನಿಮ್ಮ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆಯೇನೂ ಇನ್ನೂ ನಿಂತಿಲ್ಲ. ಅಷ್ಟೊಂದು ಗಾಢವಾಗಿ ನಮ್ಮ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿದ್ದ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಮರೆಯಲಿ ಹ್ಯಾಂಗ ಎಂದು ಕೇಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಈಗ ನಿಮ್ಮ ಜಾಗವನ್ನು ಬೇರೆಯವರು ಆಕ್ರಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಜನರಿಗೆ ಅಷ್ಟೊಂದು ಆಸಕ್ತಿ ಇಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ನೀವು ಅಷ್ಟೊಂದು ಹಾಸುಹೊಕ್ಕಾಗಿದ್ದಿರಿ ನಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ. ಹಳಬರನ್ನು ಮರೆಯುವುದು ತೀರಾ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ ಅಲ್ಲವೇ? ನಾವು ಹುಟ್ಟಿದಾಗಿನಿಂದ ನಿಮ್ಮನ್ನು ನೋಡುತ್ತಲೇ ಬೆಳೆದೆವು. ನಿಮ್ಮನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡೆವು, ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡೆವು. ಆದರೆ ಒಂದು ವರ್ಷದ ಹಿಂದೆ ರಾತ್ರಿ ಬೆಳಗಾಗುವುದರೊಳಗೆ ನೀವು ಹೊರಟುಹೋದಿರಿ. ನೀವು ಹೋದ ನಂತರ ನಾವು ಪಟ್ಟ ಕಷ್ಟ ಅಷ್ಟಿಷ್ಟಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಯಾರನ್ನು ಕಾಣಲಿ ಅಥವಾ ಹುಡುಕಲಿ? ನೀವಿದ್ದಾಗ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಇಟ್ಟು ಆರಾಧಿಸಿದ್ದವರು ಯಾವಾಗ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತೋ ಆ ಕ್ಷಣದಿಂದ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹೊರಗಟ್ಟಲಾರಂಭಿಸಿದ್ದು ನಿಮಗೆ ನೆನೆಪಿರಬಹುದು.
ಎಷ್ಟೋ ಜನರು ಇಂದಿಗೂ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಏನೂ ಮಾಡಲಾಗದೆ ದೇವರ ಕಾಣಿಕೆ ಡಬ್ಬಿಗಳಿಗೆ ತುರುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವರಂತೂ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹೊರಕಳುಹಿಸಲು ಪಟ್ಟ ಪಾಡು ಅಷ್ಟಿಷ್ಟಲ್ಲ. ನಿಮಗೆ ಇನ್ನು ಜೀವವಿಲ್ಲ, ಕಿಮ್ಮತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದು ಗೊತ್ತಾದೊಡನೆಯೇ ಎಷ್ಟೋ ಜನರು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದರು. ಕೆಲವೆಡೆ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಸುಟ್ಟು ಹಾಕಿದ್ದೂ ಇದೆ. ಮತ್ತೆ ಕೆಲವೆಡೆ ಕಸದ ರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಗಂಟು ಕಟ್ಟಿ ಬಿಸಾಡಿದ್ದರು. ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳು ಅದನ್ನು ಹೆಕ್ಕಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದರು. ಪಾಪ ಅವರಿಗೇನು ಗೊತ್ತು, ಆನಂತರ ಪಾಲಕರು ಬೈದರೆಂದು ತಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡಲು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು. ಇನ್ನೂ ಹಲವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ಭದ್ರ ಸ್ಥಾನ ಇದೆ ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿ ಇದೆ. ಅವರು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹೇಗೆ ಹೊರಕಳುಹಿಸಲಿ ಎಂದು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ನೆನೆಪಿರಲಿ.
  ಸದ್ಯ ನಿಮ್ಮ ಬಗ್ಗೆ ಆಲೋಚನೆ ಕಡಿಮೆ ಆಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ವರ್ಷವಾಯಿತಲ್ಲ. ದಿನಗಳೆದಂತೆ ನೆನೆಪಿನಿಂದ ಮಾಸುವುದು ಜಾಸ್ತಿ ಅಲ್ಲವೇ? ಅದರಲ್ಲೂ ನಮ್ಮ ಜನರ ಬಗ್ಗೆ ನಿನಗೆ ಗೊತ್ತೇ ಇದೆಯಲ್ಲ, ನಾಳೆ ಹೊಸ ವಿಚಾರ ಬಂತೆಂದರೆ ಇಂದಿನದನ್ನು ಮರೆತೇ ಬಿಡುತ್ತಾರೆ.
ಆದರೆ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ದಿನ ನೆನೆಪಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿವವರು ನೀವಿಬ್ಬರಾಗಿದ್ದೀರಿ. ನೀವು ಹೋದ ಬಗ್ಗೆ ಇಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ವಾದ, ವಿವಾದ, ಚರ್ಚೆ, ಸಂವಾದ ಎಲ್ಲ ನಡೆದವು. ಕೆಲವರು ನೀವು ಹೋದರೂ ಏನೂ ತೊಂದರೆಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದರೆ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಹೋಗಬಾರದಿತ್ತು ಎನ್ನುತ್ತ ಸ್ಮರಿಸಿದರು. ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕಳಕೊಂಡ ನಮ್ಮಂತವರು ಮಾತ್ರ ಅನುಭವಿಸಿದ ಪಾಡು ಮರೆಯಲಾಗದ್ದು.
ಏನೇ ಇರಲಿ, ಅಂತೂ ನಮ್ಮನ್ನಗಲಿ ಒಂದು ವರ್ಷವಾಗಿಯೇ ಬಿಟ್ಟಿತು. ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಹೇಳಿದೆ, ಮರೆಯಲಿ ಹ್ಯಾಂಗ ಎಂದು. ಇನ್ನೊಂದು ಹಾಡಿನ ಸಾಲು ನಿನ್ನ ಬಗ್ಗೆ  ನೆನಪಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕೊನೆಯದಾಗಿ ಹೇಳಿ ವಿರಮಿಸ್ತೀನಿ ಕೇಳಿಸಿಕೊ.
 ಎಲ್ಲಿ ಮರೆಯಾದೆ...., ನೀನು ಏಕೆ ದೂರಾದೆ...?
..................................
    
ಹೊಗೆಮಂಜಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದೆ ದೆಹಲಿ



  ದೆಹಲಿ ನಾಲ್ಕು ದಿನದಿಂದ ಕತ್ತಲಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದೆ. ವಿಪರೀತ ಹೊಗೆ, ದಟ್ಟಮಂಜು, ಎಡೆಬಿಡದೆ ಬೀಳುತ್ತಿದೆ. 18 ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಮಾರಕವಾದ ಹೊಗೆಮಂಜಿನ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಅಸ್ತಮಾ, ಉಸಿರಾಟದ ಸಮಸ್ಯೆ, ಶ್ವಾಸಕೋಶಗಳ ಊತ ಮೊದಲಾದ ತೀವ್ರ ಸ್ವರೂಪದ ಕಾಯಿಲೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ವಾಹನಗಳು  ವಾತಾವರಣವನ್ನು ನಾಶ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ದೆಹಲಿಯ ಸದ್ಯದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ದೇಶದ ಇತರ ಮಹಾನಗರಗಳಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಗಂಟೆಯಾಗಿದೆ.  ದೆಹಲಿಯ ಜನ ಈ ನಗರದ ಬದುಕೇ ಬೇಡ ಎನ್ನುವಂತಹ ಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ.

* ದತ್ತಾತ್ರೇಯ ಹೆಗಡೆ

 ದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿ ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳಿಂದ ಹೊಗೆ, ಧೂಳು ಮತ್ತು ಮಂಜಿನಿಂದ  ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಆವರಿಸಿದ್ದು, ಜನರು ಪರದಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಉಸಿರಾಡುವುದೇ ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ.  ದೆಹಲಿಯನ್ನು ಗ್ಯಾಸ್ ಚೇಂಬರ್ ಆಗಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸ್ವತಃ ನ್ಯಾಯಾಲಯವೇ ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
  ಇದರಿಂದ ವಾಹನಗಳ ಸಂಚಾರ ದುಸ್ತರವಾಗಿದೆ. ಅಪಘಾತಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ದಿನೇ ದಿನೇ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ವಾಹನಗಳು ದಾರಿ ಕಾಣದೆ ಪರಸ್ಪರ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ಜನರು ಸಹ ಓಡಾಡುವುದು ಅಷ್ಟೇ ಕಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎಷ್ಟೊಂದು ಗಂಭೀರ ಮತ್ತು ಚಿಂತಾಜನಕವಾಗಿದೆ ಎಂದರೆ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಇದೇ ಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗುವ ಸಂಭವವಿದೆ. ಕಳೆದ ನವೆಂಬರ್ ನಲ್ಲೂ ಇದೇ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗಿತ್ತು.
ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯಿಂದ ಸಂಜೆಯವರೆಗೆ ಎಲ್ಲಿ ನೋಡಿದರೂ ಹೊಗೆ, ಮಂಜು ಮುಸುಕಿದ ವಾತಾವರಣ, ಸೂರ್ಯನ ದರ್ಶನವೇ ಇಲ್ಲ. ಹೊಗೆ ಬಿಟ್ಟರೆ ಮತ್ತೇನೂ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ. ಯಾರೂ ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೆ ಬಾರದಂತಾಗಿದೆ. ಮನೆ ಒಳಕ್ಕೆ ಇದ್ದರೂ ಉಸಿರಾಡಲು ಶುಭ್ರ ಗಾಳಿ ಇಲ್ಲ.  ಇಲ್ಲಿರುವ ಸುಮಾರು 6 ಸಾವಿರ ಶಾಲೆಗೆ ಒಂದು ವಾರ ರಜೆ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದಷ್ಟು ಮನೆಯ ಒಳಗೇ ಇರುವಂತೆ ಜನರಿಗೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ದೈನಂದಿನ ಚಟುವಟಿಕೆ ನಡೆಯಲೇಬೇಕಿದೆ. ಆದರೆ ಇದೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಸಾಕಷ್ಟು ಜನ ಮಾಸ್ಕ್ ಧರಿಸಿ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಸ್ವಲ್ಪ ಸುರಕ್ಷಿತವೆನಿಸಿದೆ. ಜನರು ತಮ್ಮ ಭವಿಷ್ಯದ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಈಗ ಚಿಂತಿತರಾಗುವಂತಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ದಿನೇ ದಿನೇ ಹೊಗೆ, ಮಂಜಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಿದರೆ ಆರೋಗ್ಯ ಏುರುಪೇರಾಗುವುದು ನಿಶ್ಚಿತ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ವೈದ್ಯರು.
ದೆಹಲಿಯ ಹಿರಿಯ ವೈದ್ಯ  ಅರವಿಂದ್‌ಕುಮಾರ್ ಎನ್ನುವವರು, 35 ವರ್ಷದಿಂದ ತಾನು ವೈದ್ಯ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಇಂತಹ ಗಂಭೀರ ಸ್ಥಿತಿ ನೋಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಇದು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ಮಾರಕವಾಗಿದೆ. ಜನರು ಮೊದಲು ತಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಮುಂದಾಗಬೇಕು. ಆದಷ್ಟು ಮನೆಯೊಳಗೆ ಇರುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು. ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಮಟ್ಟಿಗಾದರೂ ಮುಚ್ಚಬೇಕು. ಹೊರಗೆ ಜನರು ಅವಶ್ಯಕ ಕೆಲಸದ ಹೊರತಾಗಿ ತಿರುಗಾಡದಂತೆ ಮನವಿ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸ್ವಚ್ಛ ಉಸಿರಿಗಾಗಿ ಜನರು ಪರದಾಡುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ. ತಲೆನೋವು, ಕಣ್ಣು ಉರಿ ಮತ್ತು ಅಸ್ತಮಾ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ದಿನೇ ದಿನೇ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಹೊರರೋಗಿಳಾಗಿ ಬರುತ್ತಿರುವವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಏರುತ್ತಿದೆ. ಈ ಎಲ್ಲವೂ ಮಾನಸಿಕ ಖಿನ್ನತೆಗೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡಲಿವೆ ಎನ್ನುತ್ತವೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು. 
ದೆಹಲಿಯ ಅಖಿಲ ಭಾರತೀಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆ (ಏಮ್ಸ್) ನೀಡಿರುವ ಮಾಹಿತಿ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಹಿಂದೆ ಶೇ. 15ರಿಂದ 20ರಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ವಿವಿಧ ರೋಗಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಸದ್ಯ ಇದು ಶೇ. 60ಕ್ಕೇರಿದೆ. ಅತಿ ದೊಡ್ಡ  ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಾಗಿರುವುದು ಶ್ವಾಸೋಚ್ಛಾಸದ ಮೇಲೆ. ಈ ವರ್ಷ ಉಸಿರಾಟದ ಸಮಸ್ಯೆ ಎನ್ನುತ್ತ ಬರುವವರೇ ಜಾಸ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಇದರೊಂದಿಗೆ ಕೆಮ್ಮು, ಕಫ ಮತ್ತು ಸೀನುವಿಕೆ ಸಹ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.  ಶ್ವಾಸನಾಳಗಳ ಊತದ ಬಗ್ಗೆಯೂ ವರದಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆಲ್ಲ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಹೊಗೆ ಮತ್ತು ಮಂಜಿನ ಮಿಶ್ರಣದ ವಾತಾವರಣ (ಹೊಗೆಮಂಜು) ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಅಲ್ಲಿನ ವೈದ್ಯರು.
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಮಾಲಕರು ಸಹ ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ದರದ ಇಂಧನವನ್ನೇ ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ಡೀಸೆಲ್ ಬಳಕೆಯೇ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಮಾರಾಟವಾಗುವ ಕಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ. 50ರಷ್ಟು ಕಾರುಗಳು ಡೀಸೆಲ್ ಬಳಸುವಂತಹವಾಗಿವೆ. ಡೀಸೆಲ್ ಹೊಗೆಯಿಂದ ಶ್ವಾಸಕೋಶದ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ. ಈಗ ಲಾರಿಗಳಿಗೆ ದೆಹಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸದಂತೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. 15 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ ವಾಹ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ವಾಹನ ಬಳಸಬಾರದು. ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಒಡೆಯಬಾರದು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಿಸಬಾರದು ಮುಂತಾದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನು ಕೊಡಲಾಗಿದೆ.
ಇದೇನೇ ಇದ್ದರೂ, ದೆಹಲಿ ಜನ ಭವಿಷ್ಯತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬೀಳುವುದು ನಿಶ್ಚಿತ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಪಕ್ಕದ ರಾಜ್ಯ, ನಗರಗಳ ಮೇಲೂ ಬೀರಬಹುದು ಎಂಬ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನೂ ಕೊಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. 

ಈಗ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿರುವ ಉಸಿರಾಟದ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಜನರನ್ನು ಕಂಗಾಲಾಗಿಸಿದೆ. ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಾಲಿನ್ಯ ನಗರವಾದ ಬೀಜಿಂಗ್‌ನ್ನು ದೆಹಲಿ ಮೀರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ದೆಹಲಿಯನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಸ್ಥಿತಿ ಬರಬಹುದು. ಆದರೆ ಇದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದ ಮಾತು. ಜನರೇ ದೆಹಲಿಯನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡುವ ದಿನ ದೂರವಿಲ್ಲ. ಇದು ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ದೆಹಲಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ಕಟ್ಟಡಗಳ ರಾಜಧಾನಿ ಎಂದು ಕರೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಜನರೇ ಮುಂಜಾಗ್ರತೆಯಾಗಿ ಪರಿಸರ ಕಾಪಾಡುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ವಾಹನ ಸಂಚಾರ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಇಳಿಮುಖವಾಗಲೇಬೇಕು. ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ಸುಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇವೆರಡೂ ದೆಹಲಿಯ ಇಂದಿನ ದುರಂತ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ.
-ಏಮ್ಸ್ ವೈದ್ಯರ ತಂಡ.

* (ಮಾಹಿತಿ-ವಿವಿಧ ಮೂಲಗಳಿಂದ)
.........................................................

Friday, 27 October 2017

 ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್‌ಗೆ ಖಾಸಗಿಯವರ ಅಡ್ಡಗಾಲು
  ಶಿವಮೊಗ್ಗ - ಉಡುಪಿ 5 ಬಸ್‌ಗಳ ಪರವಾನಿಗೆ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದ
 ಉಡುಪಿ ಅರ್‌ಟಿಎ ಅಧಿಕಾರಿ





ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಸೇವೆ ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತಗೊಳ್ಳಬಾರದೆನ್ನುವ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಹೊಸ ಸಮಗ್ರ ಪ್ರದೇಶ ಯೋಜನೆ ಎಂಬ ಸಾರಿಗೆ ನೀತಿಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಸದ್ಯದಲ್ಲೇ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಿದೆ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ವಾಮ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಎರಡೂ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಲ್ಪಿಸಿದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಆರೋಗ್ಯಕರವಾದ ಪೈಪೋಟಿಗೆ ಅವಕಾಶವಾಗುವುದಲ್ಲದೇ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾದ ಸಾರಿಗೆ ಸೌಲಭ್ಯದ ಸೇವೆ ಒದಗಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇದನ್ನೊಪ್ಪದ ಉಡುಪಿ- ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಮಾರ್ಗದ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಮಾಲಕರು ಈಗ ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಯನ್ನೇ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುವ ಯತ್ನಕ್ಕೆ ಕೈ ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ.  



  ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಂಗಳೂರು ವಿಭಾಗದ ಉಡುಪಿ ಘಟಕದಿಂದ ಶಿವಮೊಗ್ಗಕ್ಕೆ ಬಿಡಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ  10 ಬಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ 5 ಬಸ್‌ಗಳ ಪರವಾನಿಗೆಯನ್ನು ಉಡುಪಿಯ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದರ ದೂರಿನ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಾರಿಗೆ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ರದ್ದುಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಮೂಲಕ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಲಾಬಿ ತನ್ನ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವನ್ನು ತೋರ್ಪಡಿಸಿದೆ.
ಈ ವರ್ಷದ ಮೇ 2 ರಿಂದ ಉಡುಪಿ-ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಮಿನಿ ಬಸ್‌ನ್ನು ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿಯವರು ಮಣಿಪಾಲ, ಹೆಬ್ರಿ, ಅಗುಂಬೆ, ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಬಸ್ ಸಂಚಾರ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದರು. ಪ್ರತಿ ಅರ್ಧ ಗಂಟೆಗೆ ಒಂದರಂತೆ ಉಡುಪಿಯಿಂದ ಶಿವಮೊಗ್ಗದ ಕಡೆಗೆ  ಬೆಳಗ್ಗೆ 6:30 ರಿಂದ 8:30 ರವರೆಗೆ ಹಾಗೂ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ  3 ರಿಂದ  5:30ರವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಅರ್ಧ ಗಂಟೆಗೆ ಒಂದರಂತೆ ಶಿವಮೊಗ್ಗದಿಂದ ಉಡುಪಿ ಕಡೆಗೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 5 ರಿಂದ 7:30ರ ವರೆಗೆ ಹಾಗೂ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 1:30 ರಿಂದ 6:30 ರವರೆಗೆ ಬಸ್ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಕ.ರಾ.ರ.ಸಾ.ಸಂ ಮಂಗಳೂರು ವಿಭಾಗದ ಉಡುಪಿ ಘಟಕದವರು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರು.
ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್ ಸಂಚರಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ದಿನದಿಂದಲೇ ಅದರ ಓಡಾಟ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲು ಉಡುಪಿಯ ಈ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಸಂಸ್ಥೆ ಯತ್ನ ಆರಂಭಿಸಿತ್ತು. ಆದರೂ ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಪರವಾನಿಗೆ ಪರವಾನಿಗೆ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಬಸ್ ಸಂಚಾರ ಆರಂಭಿಸಿತ್ತು. ಮೊದಲು 5 ಬಸ್ ಇದ್ದುದು ನಂತರ 10ಕ್ಕೇರಿತ್ತು. ಇದರಿಂದ ಇನ್ನಷ್ಟು ಆತಂಕಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದ ಈ ಕಂಪನಿ ಹೇಗಾದರೂ ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿ ಬಸ್ ನಿಲ್ಲಿಸಲೇಬೇಕೆಂದು ಇನ್ನಿಲ್ಲದ ಯತ್ನ ನಡೆಸಿ ಉಡುಪಿ ಸಾರಿಗೆ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮೂಲಕ 15 ದಿನದ ಹಿಂದೆಯೇ ಪರವಾನಿಗೆ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ. ಈ ಮಧ್ಯೆ ಮಂಗಳೂರು ವಿಭಾಗದ ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪರವಾನಿಗೆ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೋರಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿರುವ ಇಲಾಖೆಯ ಸಚಿವರು, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕೈಜೋಡಿಸಬೇಕಿದೆ.
ಸದ್ಯ 5 ಬಸ್ ಸಂಚಾರ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿದೆ. ಅ. 28ಕ್ಕೆ ಉಡುಪಿ ಆರ್‌ಟಿಎ ಸಭೆ ನಡೆಯಲಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವಾದ ಮಂಡಿಸಲು ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿ ಸಜ್ಜಾಗಿದೆ. ಉಡುಪಿ- ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಮಾರ್ಗ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಖಾಸಗಿಯವರ ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಸರ್ಕಾರ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಕೆ.ಎಸ್.ಆರ್.ಟಿ.ಸಿ ಮತ್ತು ಇತರೇ ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯಕ್ಕೊಳಪಟ್ಟು ರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣ ಮಾಡಲು ಹೊರಡಿಸಿದ ಕರಡು ಯೋಜನೆ ನೋಡಿ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಮಾಲಕರ ಸಂಘ ಆಘಾತಕ್ಕೊಳಗಾಗಿದೆ.  ಜನಹಿತ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈ ರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣ ಮಾಡುವ ವಿಚಾರವನ್ನು ಕೈಬಿಡಬೇಕು. ತಮಗೆ ಬಾಳಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡಬೇಕು ಎಂದು ಇದು ಆಗ್ರಹಿಸಿತ್ತು.
ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಹೊಸ ಸಮಗ್ರ ಪ್ರದೇಶ ಯೋಜನೆ (ಓತಿ ಅಠಿಡಿಟಿ ಂಡಿಚಿ ಛಿ ಜಿಡಿ ಇಟಿಣಡಿ ಣಚಿಣ ಜಿ ಏಚಿಡಿಟಿಚಿಣಚಿಞಚಿ) ಯನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ. ಈ ಸಂಬಂಧ  ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶೇಷ ರಾಜ್ಯಪತ್ರದಲ್ಲಿನ ಅಧಿಸೂಚನೆ ಸಂಖ್ಯೆ:ಸಾರಿಇ174 ಸಾಇಪ 2015 ಬೆಂಗಳೂರು ದಿ.10-06-2016 ರಂದು  ಹೊರಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಲಕ್ಷಲಕ್ಷ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಹಾಗೂ ಇವರನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ ಕುಟುಂಬಸ್ಥರು ಬೀದಿಪಾಲಾಗಲಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬೊಬ್ಬೆ ಹೊಡೆದ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಮಾಲಕರು ತಮ್ಮ ನೌಕರರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಇದರ ವಿರುದ್ದ ಎತ್ತಿಕಟ್ಟಲು ಇನ್ನಿಲ್ಲದ ಯತ್ನ ನಡೆಸಿದರು.
   ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಮಾರ್ಗದ ಸರಿಯಾದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಿಗಮದವರು ಮಾಡಿಲ್ಲ. ಇಷ್ಟೊಂದು ಬಸ್‌ನ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ. ಈಗ ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ಪೈಪೋಟಿ ಎದುರಾಗಿದೆ ಎಂದು ದೂರಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್ ಆರಂಭವಾದಂದಿನಿಂದ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್‌ನ ಆದಾಯಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ಪೆಟ್ಟು ಬಿದ್ದಿರುವುದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಕುರಿಮಂದೆಯಂತೆ ಉಡುಪಿ- ಹೆಬ್ರಿಯಿಂದ ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ತುಂಬಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿದ್ದರು. ಇದು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೂ ಅನಿವಾರ್ಯ ಎನ್ನುವಂತಾಗಿತ್ತು. ಎಂದಿನಿಂದ ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್ ಆರಂಭವಾಯಿತೋ ಸಹಸ್ರಾರು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಖುಷಿಪಟ್ಟಿದ್ದರು. ಅದರಂತೆ ಅದರಲ್ಲೇ ಸಂಚಾರ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ಖಾಸಗಿಯವರ ಕಣ್ಣು ಕೆಂಪಾಗಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು. ತಮ್ಮ ಆದಾಯಕ್ಕೆ ಕತ್ತರಿ ಬೀಳಲಾರಂಭಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಚಾರ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುವ ಯತ್ನಕ್ಕೆ ಕೈ ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ.


ಕಳೆದ ವಾರ ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ , ಮೇಗರವಳ್ಳಿ, ನಾಲೂರು ಮತ್ತು ಆಗುಂಬೆ ಭಾಗದ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಯವರಿಗೆ ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದೇವೆ.ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್‌ನಿಂದ ಸಾಕಷ್ಟು ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳ್ಳದಂತೆ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಮನವಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಶಾಸಕ ಕಿಮ್ಮನೆ ರತ್ನಾಕರ್ ಅವರಿಂದ ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿ ಮತ್ತು ಸಾರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಈ ಸಂಬಂಧ ಪತ್ರ ಬರೆಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಉಡುಪಿ ಆರ್‌ಟಿಎ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕೆಎಸ್ಸಾರ್ಟಿಸಿಯವರ ಮನವಿಯನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸದೆ ಖಾಸಗಿಯವರ ಪರ ನಿಂತಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ. ಅವರ ಸೂಚನೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪಾಲಿಸುತ್ತಾ ನಿಜಕ್ಕೂ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ದ್ರೋಹ ಎಸಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 
ರಮೇಶ್ ಹೆಗಡೆ, ಮುಖಂಡರು, ಮೇಗರವಳ್ಳಿ
............................................... 




 

Thursday, 26 October 2017

  ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೇಕೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ

ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ತಾಲೂಕು ಹತ್ತು ಹಲವು ಐತಿಹಾಸಿ, ಪಾರಂಪರಿಕ, ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರತಿ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗೊಳಿಸಬೇಕು. ಸೂಕ್ತ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ಭದ್ರತೆ ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕು. ತಾಲೂಕುವಾರು ಪ್ರವಾಸಿ ಪ್ಯಾಕೇಜ್‌ಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಬೇಕು. ದೇಶ - ವಿದೇಶಗಳಿಂದ ಆಗಮಿಸುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕು. ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗೆ ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನೆರವು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಇಲ್ಲವೇ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಕ್ರಮಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿದೆ.


  ಮಲೆನಾಡ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲು ಬಿರುದಾಂಕಿತ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯು ವಿಶ್ವ ಭೂಪಟಣದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೆ ಆದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಹಲವು ಐತಿಹಾಸಿಕ, ಪಾರಂಪರಿಕ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ, ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರ, ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಸ್ಥಳ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಜಿಲ್ಲೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಅದೆಷ್ಟೊ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು ಪ್ರಚಾರದ ಕೊರತೆ, ಮೂಲಸೌಲಭ್ಯದ ಅಲಭ್ಯತೆ, ಅಭಿವೃದ್ದಿಗೆ ಅನುದಾನದ ಕೊರತೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಮತ್ತಿತರ ಹಲವು ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಂದ ದೂರವೇ ಉಳಿಯುತ್ತಿವೆ. ಶಿವಮೊಗ್ಗವೆಂದರೇ ಕೇವಲ ಜೋಗ ಜಲಪಾತ ಎಂಬ ಹಣೆಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗುವಂತಾಗಿದೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹತ್ತು ಹಲವು ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು ಮೂಲೆಗುಂಪಾಗುವಂತಾಗಿದೆ.
ದೇಶ - ವಿದೇಶಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಸೆಳೆಯುವಂತಹ ಹಲವು ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿವೆ. ಆದರೆ ಈ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೂ ಇಲ್ಲ. ಕೆಲವೆಡೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ಶೌಚಾಲಯದ ಸೌಲಭ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಈ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು ದೇಶ - ವಿದೇಶಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಂದ ದೂರವೇ ಉಳಿಯುವಂತಾಗಿದೆ.
ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳ ಸರ್ವಾಂಗೀಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಸ್ತಾವಗಳು ಈ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ಕೇಂದ್ರ - ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಮುಂಭಾಗ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗುತ್ತಾ ಬಂದಿವೆ. ಹಲವು ಪ್ರಸ್ತಾವಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನಾಗರೀಕರಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ ಇವ್ಯಾವು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ಕಾರ್ಯಗತಕ್ಕೆ ಬಂದಿಲ್ಲವಾಗಿದೆ. ಸೂಕ್ತ ಅನುದಾನವು ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ.
ಶಿವಮೊಗ್ಗ ತಾಲೂಕಿನ ಗಾಜನೂರು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿರುವ ತುಂಗಾ ಜಲಾಶಯದ ಬಳಿ ಮೈಸೂರಿನ ಬೃಂದಾವನ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ಇದಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಗ್ರೀನ್ ಸಿಗ್ನಲ್ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಥೀಮ್ ಪಾರ್ಕ್ ನಿರ್ಮಾಣ, ದೋಣಿ ವಿಹಾರ ಸೌಲಭ್ಯ, ಲೇಸರ್ ಶೋ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಬೇಡಿಕೆಯೂ ಇದೆ.
ಈ ಡ್ಯಾಂಗೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿಯೇ ಇರುವ ಸಕ್ರೆಬೈಲು ಆನೆ ಬಿಡಾರದಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಕಲ್ಪಿಸಿ, ಡಾರ್ಮೆಂಟರಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಬೇಕು. ಬಿಡಾರಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತಿರುವ ತುಂಗಾ ಡ್ಯಾಂ ಹಿನ್ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬೋಟಿಂಗ್, ಜಲ ಸಾಹಸ ಕ್ರೀಡೆಗಳಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬ ಒತ್ತಾಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರವಾಸಿಗರದ್ದಾಗಿದೆ. ತುಂಗಾಭದ್ರಾ ನದಿಗಳ ಸಂಗಮ ಸ್ಥಳವಾದ ಭದ್ರಾವತಿ ತಾಲೂಕಿನ ಕೂಡ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ನದಿ ಸಂಗಮ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತೆರಳಲು ರೋಪ್ ವೇ ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಸಂಗಮೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕೂಡಲಸಂಗಮದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಬೇಕು.
ಶಿಕಾರಿಪುರ ತಾಲೂಕಿನ ಅಂಜನಾಪುರ ಡ್ಯಾಂ ಸಮೀಪ ಜಲಕ್ರೀಡೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಆರಂಭಿಸಬೇಕು. ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ತಾಲೂಕಿನ ಅಂಬುತೀರ್ಥ, ಹೊಸನಗರ ತಾಲೂಕಿನ ಕೊಡಚಾದ್ರಿ ಬೆಟ್ಟಗಳನ್ನು ಪಾರಂಪರಿಕ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿ ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಪೂರಕ ವಾತಾವರಣ ರೂಪಿಸಬೇಕು.
ಶಿವಮೊಗ್ಗ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಶಿವಪ್ಪನಾಯಕ ಅರಮನೆಯ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ’ಲೈಟ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಸೌಂಡ್ಸ್ ಸಿಸ್ಟಮ್’ ಅನುಷ್ಠಾನ, ಅರಮನೆಯಿಂದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿಯೇ ಹೋದು ಹೋಗಿರುವ ತುಂಗಾ ನದಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ನದಿ ವೀಕ್ಷಣೆ ಮಾಡಲು ತೂಗು ಸೇತುವೆ ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು. ಆಗುಂಬೆ ದಟ್ಟ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳಿಗೆ ಚಾರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿರುವ ಜಲಪಾತ, ರಮ್ಯ ತಾಣಗಳ ವೀಕ್ಷಣೆಗೆ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕು. ಸಾಗರ ಹಾಗೂ ಸೊರಬ ತಾಲೂಕುಗಳನ್ನು ಕರಕುಶಲ ಕೇಂದ್ರಗಳೆಂದು ಘೋಷಿಸುವುದು.
ಹೊಸನಗರ, ಸಾಗರ, ಶಿಕಾರಿಪುರ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಹತ್ತು ಹಲವು ಐತಿಹಾಸಿಕ, ಪಾರಂಪರಿಕ, ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳ ಸರ್ವಾಂಗೀಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಕ್ರಮಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುವುದು ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗೆ ಆಸಕ್ತಿವಹಿಸಿರುವ ಮುಖಂಡರ ಆಗ್ರಹವಾಗಿದೆ.
----------------------------------
ಮತ್ತೆ ತೇಲಿಬರುತ್ತಿದೆ ಗಾಂಜಾ ಘಾಟು



ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಶ್ರೀಗಂಧ ಮರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಜಿಲ್ಲೆ ನಂತರ ಅದರ ಕಳ್ಳಸಾಗಾಣಿಕೆಗೂ ಹೆಸರಾಗಿ, ತನ್ನೆಲ್ಲ ಶ್ರೀಗಂಧವನ್ನು ದಂಧೆಕೋರರಿಂದ ಬರಿದುಮಾಡಿಕೊಂಡಿತು. ಈಗ ಪಶ್ಚಿಮಘಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಅಪೂರ್ವ ಔಷಧಿ ಸಸ್ಯಗಳ ನಾಶ ಮತು ವನ್ಯ ಜೀವಿಗಳ ಸಂತತಿಯ ಹನನವೂ ಸಾಗಿದೆ. ಇದೇ ವೇಳೆ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಗಾಂಜಾವನ್ನು ಬೆಳೆಯುವ ಮೂಲಕ ಗಾಂಜಾ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಎಂಬ ಹೆಸರಿಗೂ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಿದೆ.



  ಶಿವಮೊಗ್ಗ ತನ್ನ ಪರಿಸರ ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ಒಂದೆಡೆ ಹೆಸರಾದರೆ, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಇದೇ ಹಸಿರಿನ ಒಡಲಲ್ಲಿ ಗಾಂಜಾ ದಂಧೆಯ ನಡೆಸುವ ಮೂಲಕ ಕುಖ್ಯಾತಿಯನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಈ ದಂಧೆ ಅವ್ಯಾಹತವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಈ ವರ್ಷವಂತೂ ಈಗಾಗಲೇ ಅಬಕಾರಿ ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸುಮಾರು 15ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿ ಗಾಂಜಾ ವಶಪಡಿಸಕೊಂಡು ಹಲವರ ವಿರುದ್ದ ಕೇಸು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಯಾರೋ ಕೆಲವರು ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಈ ಅಕ್ರಮ ದಂಧೆಯಿಂದ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹೆಸರು ಈಗ ಗಾಂಜಾದಿಂದ ಕಳಂಕಿತವಾಗುವಂತಾಗಿದೆ.
ಯಾವ ಬಂಡವಾಳವಿಲ್ಲದೆ ನೋಟು ಎಣಿಸುವ ದಂಧೆಯಾಗಿದೆ ಗಾಂಜಾ. ಇದನ್ನು ಬೆಳೆಯದಂತೆ
 ಸುಮಾರು ಮೂರ್ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಪೊಲೀಸರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಡೆಸಿದ್ದರು. ಕರಪತ್ರಗಳನ್ನೂ ಸಹ ವಿತರಿಸಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಬೆಳೆದು ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದರೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ನಿಶ್ಚಿತ ಎನ್ನುವುದನ್ನೂ ಮನದಟ್ಟು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಇದರಿಂದ ಯಾವ ಪ್ರಯೋಜನವೂ ಆದಂತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಈಗ ಗಾಂಜಾ ಹೂವು ಬಿಡುವ ಸಮಯ ಆರಂಭವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಪೊಲೀಸರ ಬಲೆಗೆ ಬೀಳುತ್ತಿರುವವರು ಜಾಸ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಠಾಣೆಯವರಿಗೆ ಗಾಂಜಾ ಹುಡುಕುವುದೇ ಕೆಲಸವಾಗಿದೆ.
ಈಗ ಗಾಂಜಾ ಹೂವು ಬಿಡುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ತನ್ನಿಂತಾನೆ ಅದರ ಸುವಾಸನೆ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬೀರುವುದರಿಂದ ಸುಲಭದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಶಿಕಾರಿಪುರ, ಸೊರಬ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಗಾಂಜಾ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಹೊಸನಗರ ಮತ್ತು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಗ್ರಾಮಾಂತರದಲ್ಲೂ ಇದರ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆ ಏನಿಲ್ಲ. ಜೋಳದ ಹೊಲದ ಮಧ್ಯೆ ಇದನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಹೂವು ಬಿಡುವವರೆಗೆ ಇದರ ಸುಳಿವು ಸಹ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಚೆಂಡು ಹೂವಿನ ಮಧ್ಯೆ ಇದನ್ನು ಬೆಳೆದರೆ ಯಾರಿಗೂ ಗೊತ್ತ್ತಾಗುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಚೆಂಡು ಹೂವಿನ ಎಲೆ ಮತ್ತು ಗಾಂಜಾ ಎಲೆ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. 
ರೈತರು ಬೆಳೆ ಮಧ್ಯೆ ಗಾಂಜಾ ಬೆಳೆದು ಹೊರರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ಕಳುಹಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಈಗ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಇದರ ಬೆಳೆ ಏರಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಆತಂಕವನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ. ಶುಂಠಿ ಬೆಳೆಯುವ ನೆಪದಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ಕಾಲಿಟ್ಟ ಕೇರಳಿಗರು ಬರುವಾಗ ಗಾಂಜಾ ದಂಧೆಯನ್ನು ತಂದರು. ರೈತರಿಗೆ ಇದರ ರುಚಿ ತೋರಿದರು. ಇದರಿಂದ ಮಲೆನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಗಾಂಜಾ ಗುಂಗು ಹೆಚ್ಚುವಂತೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ರೈತರ ಬದುಕು ಯಾವತ್ತೂ  ಹಣದ ಅಮಿಷಕ್ಕೆ ಬಲಿಯಾಗಬಾರದು. ಆದರೇನು ಮಾಡುವುದು, ನಾರ್ಕೊಟಿಕ್ ಆಕ್ಟ್ ಬಗ್ಗೆ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದೆ ಗಾಂಜಾ ಬೆಳೆದು ಮೈಮೇಲೆ ಕೇಸು ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಜೈಲು ಸೇರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಹವಾಮಾನ ವೈಪರಿತ್ಯ, ಬೆಳೆ ನಷ್ಟದಿಂದ ಕಂಗೆಟ್ಟಿರುವ ರೈತರನ್ನು ದಾರಿ ತಪ್ಪಿಸಿದ್ದೇ ಈ ಗಾಂಜಾ ದಂಧೆ. ಮೂಲ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಬಂದ ಕೃಷಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭವನ್ನು ಕೆಲವೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಗಳಿಸಿಕೊಡಬಲ್ಲ ಗಾಂಜಾ ಬೆಳೆಯಲಾರಂಭಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಗಾಂಜಾ ಬೀಜವನ್ನು ನೀಡಿ ಬೆಳೆಯಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದವರೇ ಖರೀದಿಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಹೊರುತ್ತಾರೆ. ನೀರು, ಗೊಬ್ಬರ, ಔಷಧ ಯಾವುದೂ ಇದಕ್ಕೆ ಬೇಡ. ಕೇವಲ ಮೂರು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಹೂವು ಬಿಡುವ ಸಸ್ಯ. ಯಾವ ಚಿಂತೆಯೂ ಇಲ್ಲದೆ ಹಣ ಗಳಿಸಬಹುದೆಂಬ ಆಸೆ ತೋರಿಸಿ ರೈತರು ಈಗ ಜೈಲು ಕಾಣಬೇಕಾದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಈ ದಂಧೆಕೋರರು ತಂದೊಡ್ಡಿದ್ದಾರೆ.
ಒಂದು ಗಾಂಜಾ ಗಿಡ 250ರಿಂದ 300 ಗ್ರಾಂ ಗಾಂಜಾವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಎಕ್ರೆಯಲ್ಲಿ 30ರಿಂದ 40 ಗಿಡವನ್ನು ಬೆಳೆಯಬಹುದು. 3 ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಬೆಳೆ ಸಿಗುವುದರಿಂದ ರೈತನಿಗೆ ಕನಿಷ್ಟ 10 ಸಾವಿರ ರೂ. ತಿಂಗಳಿಗೆ ಲಾಭ ಬರಲಿದೆ. ಹಸಿ ಗಾಂಜಾ ಒಂದು ಕೆಜಿಗೆ 2 ಸಾವಿರ ರೂ. ಒಣ ಗಾಂಜಾ ಕೆಜಿಗೆ 10 ಸಾವಿರ ರೂ. ಅದರಲ್ಲೂ ಮಲೆನಾಡಿನ ಗಾಂಜಾಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಬೇಡಿಕೆ ಇದೆಯಂತೆ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ಕಿಕ್ ಅಥವಾ ರುಚಿಯೇ ಉಳಿದ ಗಾಂಜಾಕ್ಕಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದು ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಈಗ ವರ್ಷವಿಡೀ ದುಡಿದರೂ ಇಷ್ಟು ಲಾಭ ರೈತನಿಗೆ ಸಿಗದಿರುವ ಕಾರಣ ಸುಲಭದಲ್ಲಿ ಆಕರ್ಷಿತನಾಗುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪರ್ಯಾಯ ಬೆಳೆ ಎನ್ನುವಂತಾಗಿದೆ.
 ಕೊಡಗು ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಬಹುಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ಕಾಫಿ ತೋಟದಲ್ಲಿ ಜೊತೆಗೆ ದಟ್ಟಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಗಾಂಜಾ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದೂ ಸಹ ಕೇರಳಿಗರ ಕೊಡುಗೆಯೇ ಆಗಿದೆ. ಆದರೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಗೂ ಕಾಲಿಟ್ಟಿರುವುದು ಮತ್ತು  ಇಲ್ಲಿನ ಯುವಕರನ್ನು  ಗಾಂಜಾ ಗುಂಗಿಗೆ ನೂಕಿರುವುದು ಪ್ರಜ್ಞಾವಂತರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜನ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಯೋಚಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಗಾಂಜಾ ಜಾಲ ಹಬ್ಬುತ್ತಿದೆ. ಎಷ್ಟೇ ಕೇಸು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅವರ ಕಣ್ತಪ್ಪಿಸಿಯೇ ಬೆಳೆ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಳವಳವನ್ನುಂಟು ಮಾಡಿದೆ. 
 


  ಗಾಂಜಾ ಬೆಳೆದವರು ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾದರೆ ಜಮೀನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕೇಸು ಹಾಕಿಸಿಕೊಂಡು ಜೈಲು ಸೇರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕೇಸಿನಲ್ಲಿ ಜಾಮೀನೂ ಸಹ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. 3 ವರ್ಷ ಶಿಕ್ಷೆ ಖಚಿತ. ಹಲವು ವರ್ಷದಿಂದ ನೂರಾರು ರೈತರು ಈ ಕೇಸಿನಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಹಾಕಿಕೊಂಡು ಪರದಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನಾರ್ಕೊಟಿಕ್ ಆಕ್ಟ್‌ನ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ಅರಿತು ರೈತರು ಗಾಂಜಾದಿಂದ ದೂರ ಸರಿಯಬೇಕು. ಅಬಕಾರಿ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯವರು ಸಂಶಯಬಂದ ಕಡೆಯೆಲ್ಲ ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಈಗ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹರ್ಷದ ಕೂಳಿಗೆ ವರ್ಷದ ಕೂಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ.
-ವೈ.ಆರ್. ಮೋಹನ್, ಜಿಲ್ಲಾ ಅಬಕಾರಿ ವರಿಷ್ಠಾಧಿಕಾರಿ    

Monday, 9 October 2017

ಸಮಯ ನಿಗದಿಯಲ್ಲಿ ಜೆನರ್ಮ್ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಅನ್ಯಾಯ
 ಸಾರಿಗೆ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಉಚಿತವಲ್ಲದ, ಅವೈಜ್ಞಾನಿಕ ನೀತಿ 


 ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ 1 ಕಿ.ಮೀ. ಕ್ರಮಿಸಲು 4 ನಿಮಿಷ ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ 2.5 ನಿಮಿಷದಂತೆ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ನಿಗದಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಗೋಪಾಳ- ಕಾಶಿಪುರ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ  ಸಂಚರಿಸುವ ಖಾಸಗಿ ನಗರ ಸಾರಿಗೆ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ 48 ನಿಮಿಷ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ್ದರೆ, ಇದೇ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಜೆನರ್ಮ್ ನಗರ ಸಾರಿಗೆ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಕೇವಲ 25 ನಿಮಿಷ ಸಮಯ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗೋಪಾಳ ರಾಗಿಗುಡ್ಡ ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ 39 ನಿಮಿಷ, ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್‌ಗೆ 25 ನಿಮಿಷ. ಮಲವಗೊಪ್ಪ ಕಾಶಿಪುರ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಖಾಸಗಿಗೆ 60 ನಿಮಿಷ, ಸರ್ಕಾರಿ  ಬಸ್‌ಗೆ 40 ನಿಮಿಷ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.





 ಶಿವಮೊಗ್ಗ ನಗರದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿರುವ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅಧಿಕಾರಿಶಾಹಿಯ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಧೋರಣೆ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ. ಖಾಸಗಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್ ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ ನೀಡಿರುವ ಪರವಾನಗಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಕಿ.ಮೀ.ಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತಾರತಮ್ಯ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತ ಸಮಯ ನಿಗದಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಪಾಲನೆಯಾಗದ ನಿರ್ಣಯಗಳು
 2017 ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನಗರ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಾರಿಗೆ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಜೆನರ್ಮ್ ನಗರ ಸಾರಿಗೆ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೂ  1 ಮೀ ಕ್ರಮಿಸಲು 4 ನಿಮಿಷ ಸಮಯ ನಿಗದಿಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಸಂಘರ್ಷ ಉಂಟಾಗುವ ಇರುವ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ಹೊಸ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿತ್ತು. 2014ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ  ನಗರ ಸಾರಿಗೆ ಬಸ್‌ಗಳು ಒಂದನ್ನೊಂದು ಓವರ್‌ಟೇಕ್ ಮಾಡಬಾರದು ಎಂದು  ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇದುವರೆಗೂ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಣಯಗಳು ಪಾಲನೆಯಾಗಿಲ್ಲ. ಜಿಲ್ಲಾ ಸಾರಿಗೆ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಇದ್ದು ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ ಎನ್ನುವುದು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ತಿಳಿಯಬೇಕಿದೆ.

ನಗರಕ್ಕೆ ಜೆನರ್ಮ್ ಬಸ್ ಬರಲು ಯತ್ನಿಸಿದ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಈಗಿರುವ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಸಮಯ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಆದ ಲೋಪವನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಬೇಕು. ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಸೌಲಭ್ಯವೇನೋ ದೊರೆಯುತ್ತಿದೆ, ಆದರೆ ಖಾಸಗಿಯವರ ಕಿರುಕುಳ ಸಾರಿಗೆ ಬಸ್‌ನವರಿಗೆ ತಪ್ಪುವಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಹಾದಿ-ಬೀದಿಯಲ್ಲಿ ಬಸ್ ನಿಲ್ಲಿಸಿಕೊಂಡು ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್‌ನವರೊಡನೆ ಜಗಳ ಕಾಯುವ ಸನ್ನಿವೇಶ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಇದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸಬೇಕು. ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಜೆನರ್ಮ್ ಬಸ್ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಅನ್ಯಾಯವಾಗದಂತೆ, ತೊಂದರೆಯಾಗದಂತೆ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಿದೆ.

ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಮಯ ನಿಗದಿಯಲ್ಲಾಗಿರುವ ಲೋಪ ಸರಿಪಡಿಸಬೇಕೆಂದು ಆರು ತಿಂಗಳ ಹಿಂದೆ ನಡೆದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಾರಿಗೆ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿಯೂ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಿದ್ದರೂ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ಈ ಲೋಪ ಸರಿಪಡಿಸಲು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಾರಿಗೆ ಇಲಾಖೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮುಂದಾಗದಿರುವುದು ನಾನಾ ರೀತಿಯ ಚರ್ಚೆಗಳಿಗೆ ಎಡೆ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದೆ.
 ಪ್ರಸ್ತುತ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ನಗರದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್‌ಗಳು ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಈ ಬಸ್‌ಗಳ ಪ್ರತಿ ಕಿ.ಮೀ. ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಸಮಯ ನಿಗದಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ 1 ಕಿ.ಮೀ. ಕ್ರಮಿಸಲು 4 ನಿಮಿಷ ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ 2.5 ನಿಮಿಷದಂತೆ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ನಿಗದಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆಂಬಂತೆ ಗೋಪಾಳ ಕಾಶಿಪುರ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ  ಸಂಚರಿಸುವ ಖಾಸಗಿ ನಗರ ಸಾರಿಗೆ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ 48 ನಿಮಿಷ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ್ದರೆ, ಇದೇ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಜೆನರ್ಮ್ ನಗರ ಸಾರಿಗೆ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಕೇವಲ 25 ನಿಮಿಷ ಸಮಯ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗೋಪಾಳ ರಾಗಿಗುಡ್ಡ ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ 39 ನಿಮಿಷ, ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್‌ಗೆ 25 ನಿಮಿಷ. ಮಲವಗೊಪ್ಪ ಕಾಶಿಪುರ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಖಾಸಗಿಗೆ 60 ನಿಮಿಷ, ಸರ್ಕಾರಿ  ಬಸ್‌ಗೆ 40 ನಿಮಿಷ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅಂದರೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್‌ನ್ನು ಅಧಿಕಾರಿಗಳೇ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುತ್ತಿರುವುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಅವರೇಕೆ ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ ಮಾಲಕರ ಪರ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನುವುದು ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಸಂಬಳ ಪಡೆಯುವವರೇ ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ದ ನಿಂತ ಬಗೆ ಇದು. ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್‌ಗಳು ಎಲ್ಲಾ ಬಸ್ ಸ್ಟಾಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿಮಿಷವೂ ನಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಖಾಸಗಿಯವರು ಐದು ನಿಮಿಷ ನಿಂತು ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಇದರರ್ಥ ಏನೆಂದರೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಬಸ್ ನೆಪಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಚಾಲನೆಯಲ್ಲಿರಲಿ ಎನ್ನುವುದು.
ಪ್ರಸ್ತುತ 19 ಬಸ್‌ಗಳು ನಗರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿವೆ.  ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಂಚಾರ ಆರಂಭಿಸಿಲ್ಲ. ಇದು ಒಂದು ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯದೇ ಎಂದೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಈ ಧೋರಣೆಯಿಂದ ಬಸ್‌ಗಳು ನಷ್ಟದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವುದು ತಪ್ಪಿದಂತಾಗಿದೆ.  ಈ ನಡುವೆಯೇ ಸರ್ಕಾರಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಮಯ ನಿಗದಿಯಲ್ಲಿ ತಾರತಮ್ಯ ಧೋರಣೆ ಮಾಡಿರುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಖಂಡನಾರ್ಹವಾದುದಾಗಿದೆ. ಬೇಕೆಂದೇ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ಸಮಯ ನಿಗದಿ ಮಾಡಿ, ಒತ್ತಡ ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಹಾಗೂ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಕಲೆಕ್ಷನ್ ಆಗದಂತೆ ಮಾಡುವ ಹುನ್ನಾರ ಅಡಗಿರುವ ಅನುಮಾನಗಳು ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತಿವೆ’ ಎಂದು  ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
  ಪ್ರತಿ ಕಿ.ಮೀ.ಗೆ ಸಂಚರಿಸುವ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಸಮಯ ನಿಗದಿ ಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್ ಚಾಲಕರ ಮೇಲೆ ಅನಗತ್ಯ ಒತ್ತಡ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕಡಿಮೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿಗದಿತ ಸಮಯ ತಲುಪಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯನ್ನು ಚಾಲಕರ ಮೇಲೆ ಹೇರಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಅಪಘಾತ ಸಂಭವಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇರುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಅನಗತ್ಯ ಪೈಪೋಟಿಗೆ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಾರಿಗೆ ಇಲಾಖೆಯೇ ಕುಮ್ಮಕ್ಕು ನೀಡಿರುವುದು ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಸರಿ ಎಂದು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
 ಶಿವಮೊಗ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿರುವ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್‌ಗಳು ನಾನಾ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ನಷ್ಟದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಲಾಭದ ಲೆಕ್ಕವೇ ಇಲ್ಲದಂತಾಗಿದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಕೆ.ಎಸ್.ಆರ್.ಟಿ.ಸಿ. ಮೂಲಗಳು ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ, ಪ್ರತಿದಿನ ಒಂದು ಬಸ್ ಸರಾಸರಿ 150 ಕಿ.ಮೀ. ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಪ್ರತಿದಿನ ಸಂಚರಿಸುವ 19 ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಟಿ ಬಸ್‌ಗಳು ಒಟ್ಟಾರೆ ಅಂದಾಜು 2,500 ಕಿ.ಮೀ. ಸಂಚರಿಸುತ್ತವೆ.
ಡಿಸೇಲ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಬಸ್‌ನ ಇತರೆ ನಿರ್ವಹಣೆ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿದರೆ ಪ್ರತಿ ಕಿ.ಮೀ.ಗೆ ಕನಿಷ್ಠ 25-30 ರೂ. ಲಾಭ ಬರಬೇಕು. ಈಗ ಕೆಎಸ್‌ಆರ್‌ಟಿಸಿ ಬಸ್‌ಗಳು ಪ್ರತಿದಿನ 1 ಕಿ.ಮೀ.ಗೆ 16 ರಿಂದ 17 ರೂ. ಲಾಭ ಗಳಿಸುತ್ತಿವೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರತಿದಿನ ಅಂದಾಜು 30 ಸಾವಿರ ರೂ. ನಷ್ಟವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದೇ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಖಾಸಗಿ ನಗರ ಸಾರಿಗೆ ಬಸ್‌ಗಳದ್ದು ಆಗಿದೆ ಎಂದು ಖಾಸಗಿ ಮೂಲಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ.
.............................

Thursday, 5 October 2017




ಚಿಟ್ಟಾಣಿ - ಯಕ್ಷಗಾನದ ಕಟ್ಟಾಣಿ

 ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಿರುವುದೇ ಕುಣಿತದಲ್ಲಿ; ಕುಣಿತದ ವೈವಿಧ್ಯದಲ್ಲಿ;  ಇದನ್ನು ಮೀರಿನಿಂತ ಅದ್ಭುತ ಲಯಸಿದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ!   ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಎಲ್ಲಾ ಹಿಮ್ಮೇಳದವರೊಂದಿಗೂ  ತಮ್ಮತನವನ್ನು ತೋರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಇವರ ಕುಣಿತದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದವರು ಕಡತೋಕ ಮಂಜುನಾಥ ಭಾಗವತರು.  ಭೋಜ- ಕಾಳಿದಾಸ ಪ್ರಸಂಗದ ಕಲಾಧರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರು ಒಲ್ಲೆನೆಂದರೂ ಅವರಲ್ಲಿ ಧೈರ್ಯ ತುಂಬಿ ಅ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮಾಡಿಸಿದರು. ಕಲಾಧರನಿಗಿರುವ ಮೂರೇ ಮೂರು ಪದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರು ಜನಪ್ರಿಯರಾದರು. ಈ ಕಲಾಧರನಿಗಾಗಿಯೇ ಆ ಪ್ರಸಂಗ ಹೆಚ್ಚೆಚ್ಚು ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಂಡಿತು. ಕಲಾಧರ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಎಂದೇ ಖ್ಯಾತರಾದರು.


 ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಎಂಬ ಮೂರಕ್ಷರದ ಪದ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನ ಹಜ್ಜೆ ಗುರುತಿನಂತೆ ಯಕ್ಷಗಾನ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅಪೂರ್ವವಾದುದು, ಅನನ್ಯವಾದುದು. ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ರಾಮಚಂದ್ರ ಹೆಗಡೆ ಎಂದರೆ ಗೊತ್ತಿರದ ಜನರಿರಬಹುದು; ಆದರೆ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಕೇಳದವರು, ಅವರ ವೇಷವನ್ನು ನೋಡದವರು  ಯಾರೂ ಕಲಾಲೋಕದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲವೆನ್ನಬಹುದು.
ಯಕ್ಷಗಾನದಲ್ಲಿ ಜನಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದು ಕೀರ್ತಿಶಾಲಿಯಾದವರು ಕೆಲವರಾದರೆ, ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದವರು ಹಲವರು. ಜನಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದವರೆಲ್ಲ ಜನಪ್ರಿಯರಾಗಲಿಲ್ಲ; ಜನಪ್ರಿಯರಾದವರೆಲ್ಲ ಜನಮಾನ್ಯರಾಗಲಿಲ್ಲ. ಜನಮಾನ್ಯತೆ ಕಲಾಭಿಜ್ಞರಿಂದ ಬಂದುದು; ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಕಲಾರಸಿಕರಿಂದ ಬಂದುದು.  ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರು ಜನಪ್ರಿಯತೆಯೊಂದಿಗೆ  ಜನಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದವರಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಗಣ್ಯರು.
ಕಲೆಯೆಂಬುದು ಪ್ರತಿಭೆ ಮತ್ತು ಪಾಂಡಿತ್ಯಗಳಿಂದ ವಿಜೃಂಭಿಸುವುದು ಒಂದು ಬಗೆ; ಬುದ್ಧಿ -ಭಾವಗಳಿಂದ ಪ್ರಕಟವಾಗುವುದು ಇನ್ನೊಂದು ಬಗೆ. ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರಲ್ಲಿ ಇದ್ದುದು ಪ್ರತಿಭಾವಿದ್ಯುಲ್ಲಹರಿ. ಅವರು ರಂಗಪ್ರವೇಶಿಸಿದರೆ ಕೋಲ್ಮಿಂಚು ಕಣ್‌ಕೋರೈಸಿದಂತೆ! ಈ ಕೋಲ್ಮಿಂಚು ಆಕಾರವನ್ನು ತಳೆದು ನಿರ್ಗಮನದವರೆಗೆ ಬಗೆಬಗೆಯ ಭಾವ, ವಿನ್ಯಾಸ, ವೈಭವವನ್ನು  ಉಂಟುಮಾಡಿದಂತೆ! ಹಾಗಾಗಿಯೇ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಎಷ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ ರಂಗಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾರೆಂಬ ಕುತೂಹಲ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಲ್ಲಿರುತ್ತಿತ್ತು.
ಕೆಲವರು ಕಲೆಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುವುದು ತಾವು ಬದುಕುವುದಕ್ಕಾಗಿ; ಎಲ್ಲೋ ಕೆಲವರಿಗೆ ಕಲೆ ಒಲಿಯುತ್ತದೆ- ತಾನು ಬದುಕುವುದಕ್ಕಾಗಿ. ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಕಲೆ ಒಲಿದ ಕಲಾವಿದ! ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಬಗೆಗೆೆ ಬಹುಶ್ರುತವಾದ  ಮಾತೊಂದಿದೆ-ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದೇ ಯಕ್ಷಗಾನಕ್ಕಾಗಿ ಎಂದು.  ಅವರ ವೈವಿಧ್ಯಮಯವಾದ ವೇಷವನ್ನು  ಕಂಡವರಿಗೆ,  ಪಾತ್ರ ತಾದಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಿದವರಿಗೆ ಈ ಮಾತು ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿ ಎನಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಓದಿದ್ದು ಎರಡನೆಯ ತರಗತಿಯವರೆಗೆ. ಆ ಹರೆಯದಲ್ಲೇ ಮನೆಯವರ ಕಣ್ತಪ್ಪಿಸಿ ಆಟ (ಯಕ್ಷಗಾನ)ಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ  ಅಲ್ಲಿನ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಮೈ-ಮನಸ್ಸುಗಳನ್ನು ತುಂಬಿಕೊಂಡರು;  ಮರುದಿನ ಗೇರುಗುಡ್ಡೆಯನ್ನೇರಿ ಕುಣಿದರು; ಕುಣಿದು ತಣಿದರು. ಈ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಮುಂದೆ ಗುಡ್ಡಗಳ  ಗುಡ್ಡ, ಬೆಟ್ಟವನ್ನೇರಿ  ಕೀರ್ತಿಶಿಖರವನ್ನೇರಿ ಕುಣಿದು ತಣಿದರು; ರಸಿಕಜನ ಸಂದೋಹವನ್ನು ನಿರಂತರ ತಣಿಸಿದರು. ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಎಂದೂ ಕುಣಿದು ದಣಿದವರಲ್ಲ; ಮೈ-ಮನಗಳ  ದಣಿವನ್ನು ವೇಷಕಟ್ಟಿ  ಕುಣಿದೇ ತಣಿಸಿಕೊಂಡವರು.
ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರಿಗೆ ಪರಂಪರೆಯ ಬಳುವಳಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅವರು ನೋಡಿಯೇ  ಕಲಿತವರು. ಕರ್ಕಿ ಪರಮಯ್ಯ ಹಾಸ್ಯಗಾರರು,  ಕೆರೆಮನೆ ಶಿವರಾಮ ಹೆಗಡೆ, ದೇವುರು ನಾರಾಯಣ ಹೆಗಡೆ,  ಕೊಂಡದಕುಳಿ ಹೆಗಡೆ ಬಂಧುಗಳು- ಇವರೆಲ್ಲರ ದಟ್ಟ ಪ್ರಭಾವ ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರ ಮೇಲಾಗಿದೆ.  ಆದರೂ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಅನುಕರಣೆಯನ್ನು ಮೀರಿ ನಿಂತವರು.  ಮೂಡ್ಕಣಿ ಹೆಗಡೆಯವರ ಹಸ್ತಾಭಿನಯದ ಅನುಕರಣೆಯನ್ನು  ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.  ಯಾವುದೇ ಪರಂಪರೆಯಿಲ್ಲದ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ತಾವೇ ‘ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಪರಂಪರೆ’ಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಅವರ  ಮಕ್ಕಳಲ್ಲದೆ ಅನೇಕ ತರುಣ ಕಲಾವಿದರೂ ಸಹ  ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ನೆನಪು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಿರುವುದೇ ಕುಣಿತದಲ್ಲಿ; ಕುಣಿತದ ವೈವಿಧ್ಯದಲ್ಲಿ;  ಇದನ್ನು ಮೀರಿನಿಂತ ಅದ್ಭುತ ಲಯಸಿದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ!   ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಎಲ್ಲಾ ಹಿಮ್ಮೇಳದವರೊಂದಿಗೂ  ತಮ್ಮತನವನ್ನು ತೋರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಇವರ ಕುಣಿತದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದವರು ಕಡತೋಕ ಮಂಜುನಾಥ ಭಾಗವತರು.  ಭೋಜ- ಕಾಳಿದಾಸ ಪ್ರಸಂಗದ ಕಲಾಧರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರು ಒಲ್ಲೆನೆಂದರೂ ಅವರಲ್ಲಿ ಧೈರ್ಯ ತುಂಬಿ ಅ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮಾಡಿಸಿದರು. ಕಲಾಧರನಿಗಿರುವ ಮೂರೇ ಮೂರು ಪದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರು ಜನಪ್ರಿಯರಾದರು. ಈ ಕಲಾಧರನಿಗಾಗಿಯೇ ಆ ಪ್ರಸಂಗ ಹೆಚ್ಚೆಚ್ಚು ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಂಡಿತು. ಕಲಾಧರ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಎಂದೇ ಖ್ಯಾತರಾದರು.  

ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಅವರ ಅಭಿಮಾನಿ ಬಳಗ ಬಹುದೊಡ್ಡದು. ಅವಿದ್ಯಾವಂತರು, ಜನಸಾಮಾನ್ಯರು, ಜನಮಾನ್ಯ ವಿದ್ಯಾವಂತರು- ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲ ವರ್ಗದವರು ಇವರ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು. ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಒಬ್ಬ ತಾರಾಮೌಲ್ಯವುಳ್ಳ ಕಲಾವಿದ. ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರ ವೇಶ ನೋಡಬೇಕೆಂದೇ ಜನ ಮುಗಿಬೀಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಕರಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರ ಹೆಸರಿದ್ದೂ ಅವರಿಲ್ಲವೆಂದರೆ ಗಲಾಟೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಟಿಕೆಟ್ ಹಣ ವಾಪಸ್ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದರು.
ಕಲಾಧರನೆಂದರೆ  ಚಂದ್ರನನ್ನು ಹೊತ್ತ ನಟರಾಜನಾದ ಶಿವ. ಮುಂದೆ ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರು ಯಕ್ಷಗಾನದ ಕ್ಷೇತ್ರದ ನಟರಾಜನಾಗಿಯೇ ಮೆರೆದರು. ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಹತ್ತಾರು ಮೇಳಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಗಾಟ ನಡೆಸಿದರು. ಅಮೃತೇಶ್ವರೀ ಮೇಳ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಬದುಕಿನ ಅಮೃತಪರ್ವ! ಸುದೀರ್ಘ ಕಾಲ ಅವರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ವಿಯದ್ ವಿಜೃಂಭಣೆಗೆ ಕಾರಣರಾದವರು ಭಾಗವತ ನಾರಾಯಣ ಉಪ್ಪೂರರವರು. ಆ ನಂತರ ಕಾಳಿಂಗ ನಾವುಡರು. ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಮದ್ದಲೆಗಾರರಾದ ಬೇಳಂಜೆ ತಿಮ್ಮಪ್ಪ ನಾಯ್ಕ ಮತ್ತು ದುರ್ಗಪ್ಪ ಗುಡಿಗಾರರು.
ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ವೀರಾದ್ಭುತ, ರೌದ್ರ ರಸಗಳಲ್ಲಿ ರಸಲೀನರಾಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಶೃಂಗಾರ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದ ರಸ. ಕರುಣರಸದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕರಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೂ ಅವರಿಗೆ ಅದು ಪ್ರಿಯವಾದ ರಸವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಯಾವುದೇ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದರೂ ಪಾತ್ರತಾದಾತ್ಮ್ಯ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಮನೋಧರ್ಮವಾಗಿತ್ತು.
ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ಪಾತ್ರವೂ ಎಂದೂ ಸಪ್ಪೆ ಎನಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.  ಯಾವುದೇ ಒಬ್ಬ ಕಲಾವಿದನಿಗೆ ತನ್ನ ಭಾವ ಪ್ರಕಟಣೆಗೆ ಬೇಕಾದುದು ಕಣ್ಣಿನ ಅಭಿನಯ. ಸಾವಿರ ಮಾತು ಹೇಳದ್ದನ್ನು ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರ ಒಂದು ಕಣ್‌ನೋಟ ಹೇಳುತ್ತಿತ್ತು. ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಅವರಿಗೆ ನೇತ್ರಾಭಿನಯ ಕರತಲಾಮಲಕ. ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಾತುಗಾರರಲ್ಲ. ಆದರೆ ಪಾತ್ರೋಚಿತವಾದ ಅವರ ಮಾತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು.
ಯಕ್ಷಗಾನದಲ್ಲಿ ಜೋಡಿ ಪಾತ್ರಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಿಶೇಷ ಆಕರ್ಷಣೆ. ಕೆರೆಮನೆ ಶಿವರಾಮ ಹೆಗಡೆ- ಚಿಟ್ಟಾಣಿ, ಕೆರೆಮನೆ ಮಹಾಬಲ ಹೆಗಡೆ- ಚಿಟ್ಟಾಣಿ, ಮೂರೂರು ದೇವುರು ಹೆಗಡೆ-ಚಿಟ್ಟಾಣಿ, ಜಲವಳ್ಳಿ ವೆಂಕಟೇಶ- ಚಿಟ್ಟಾಣಿ, ಅಪೂರ್ವ ಜೋಡಿಯಾಗಿ ರಸಿಕ ಜನರ ಕಣ್ಮನಗಳಿಗೆ ಹಬ್ಬವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಕಲಾರಸಿಕರ ಪಾಲಿಗೆ ಇದೊಂದು ಸ್ಪರ್ಧೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿಯೂ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಸೈ ಎನಿಸಿಕೊಂಡವರು.
ಅನೇಕ ಕಲಾವಿರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೌರ್ಬಲ್ಯವಿದೆ. ಸಭೆ ತುಂಬಿದ್ದರೆ, ತಮಗೆ ಬೇಕಾದವರು ಮುಂದೆ ಆಸೀನರಾಗಿದ್ದರೆ ಅವರು ಕಸುಬು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಮೆರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಹಾಗಲ್ಲ, ಅವರೆಂದೂ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ನಿರಾಸೆಗೊಳಿಸಿದವರಲ್ಲ. ಇದು ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರ ಕಲಾಧೋರಣೆ!
ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಅದೃಷ್ಟವಂತ ಕಲಾವಿದ. ಅವರಿಗೆ ಸಂದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಐವತ್ತು ದಾಟಿತ್ತು. ಪಡೆದ ಸನ್ಮಾನ ಸಾವಿರ ಮೀರಿತ್ತು.  ಅವರ ಜೀವನ ವೃತ್ತಾಂತ - ‘ನಿಮ್ಮ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ’ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ. ಧಾರವಾಡದ ಕಾವೆಂಶ್ರೀ ಅವರು ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಕುರಿತು ಮಹಾಪ್ರಬಂಧ ಮಂಡಿಸಿ ಹಂಪಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಕೇಂದ್ರ ಸಂಗೀತ ಅಕಾಡೆಮಿ, ಯಕ್ಷಗಾನ ಅಕಾಡೆಮಿ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿದೆ.
ರಾಷ್ಟ್ರದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಗೌರವವಾಗಿರುವ ಪದ್ಮಶ್ರೀ  ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಮುಮ್ಮೊದಲ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾವಿದ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ. ನಿಜಕ್ಕೂ ಚಿಟ್ಟಾಣಿ ಯಕ್ಷಗಾನದ ದಂತಕಥೆ: ಚಿಟ್ಟಾಣಿ-ಯಕ್ಷಗಾನದ ಕಟ್ಟಾಣಿ!

ಚಿಟ್ಟಾಣಿಯವರಿಗೆ ಕಲಾಧರ, ಭಸ್ಮಾಸುರ, ದುಷ್ಟಬುದ್ಧಿ, ಕೀಚಕ, ಕಾರ್ತವೀರ್ಯ, ಉಗ್ರಸೇನ, ಸುಧನ್ವ, ಅರ್ಜುನ, ಪರಶುರಾಮ, ರಾಜಾ ಬೃಹದೃಥ ಪಾತ್ರಗಳು ಕೀರ್ತಿ ತಂದುಕೊಟ್ಟವುಗಳು. ಯಾವತ್ತೂ ತನ್ನ ಸಹಕಲಾವಿದರನ್ನು , ಇದಿರು ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿದವರಲ್ಲ: ಕೆಣಕಿದವರಲ್ಲ.   ರಂಗದ ಒಳಗೂ ಅಷ್ಟೇ, ಹೊರಗೂ ಅಷ್ಟೇ. ಅವರಿಗೆ ಕಿರಿಯರನ್ನು ಕಂಡರೆ ಪ್ರೀತಿ, ಹಿರಿಯರನ್ನು ಕಂಡರೆ ಗೌರವ.